ਤਾਜਾ ਖ਼ਬਰਾਂ


ਡੀਪੂ ਹੋਲਡਰ ਕੋਲ ਰਾਤ ਸਮੇਂ ਲੱਥ ਰਹੀ 858 ਤੋੜੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਣਕ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਫੜੀ
. . .  29 minutes ago
ਛੇਹਰਟਾ,25ਸਤੰਬਰ(ਵਡਾਲੀ)-ਛੇਹਰਟਾ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਇੱਕ ਡੀਪੂ ਹੋਲਡਰ ਕੋਲ ਦੇਰ ਰਾਤ ਕਰੀਬ 9 ਵਜੇ ਦੋ ਰੁਪਏ ਕਿੱਲੋ ਵਾਲੀ 858 ਤੋੜੇ ਨੀਲੇ ਕਾਰਡਾਂ ਤੇ ਵੰਡੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਕਣਕ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਰਾਤ ਸਮੇਂ ਲੱਥ ਰਹੀ ਸੀ ਜੋ ਸ਼ੱਕ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ ਆ ...
ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ : 15 ਓਵਰਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ 99/0
. . .  51 minutes ago
ਹੜ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲੈਣ ਕੱਲ੍ਹ ਆਉਣਗੇ ਕੈਪਟਨ
. . .  24 minutes ago
ਅਮਰਕੋਟ,25 ਸਤੰਬਰ [ਭੱਟੀ ]-ਖੇਮਕਰਨ ਹਲਕੇ ਦੇ ਸਰਹੱਦੀ ਪਿੰਡਾ ਚ ਕਸੂਰੀ ਨਾਲੇ ਚ ਆਏ ਬਰਸਾਤੀ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਹੋਏ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਜਇਜ਼ਾ ਲੈਣ ਲਈ ਕਲੵ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਕੈਪਟਨ ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਵੇਰੇ10 ਵਜ਼ੇ ...
ਰਾਵੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਤੇਜ਼ ਵਹਾਅ 'ਚ ਰੁੜਿਆ ਕਿਸਾਨ
. . .  33 minutes ago
ਅਜਨਾਲਾ, 25 ਸਤੰਬਰ (ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ)- ਸਰਹੱਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਅਜਨਾਲਾ ਦੇ ਥਾਣਾਂ ਰਮਦਾਸ ਅਧੀਂਨ ਆਉਂਦੇ ਪਿੰਡ ਘੋਹਨੇਵਾਲਾ ਦਾ ਇਕ ਕਿਸਾਨ ਬਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅੱਜ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗੇੜਾ...
ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ : ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ 253 ਦੌੜਾਂ ਦਾ ਟੀਚਾ
. . .  about 2 hours ago
ਘਰ ਦੀ ਛੱਤ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮੌਤ
. . .  about 3 hours ago
ਟਾਂਡਾ , 25 ਸਤੰਬਰ ( ਦੀਪਕ ਬਹਿਲ)- ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਿੰਡ ਖੁਨ ਖੁਨ ਕਲਾ ਚ ਇਕ ਘਰ ਦੀ ਛੱਤ ਡਿੱਗਣ ਕਾਰਨ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ । ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾ ਨਾਂ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ...
ਘੱਗਰ 'ਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵਧਣ ਕਰਕੇ ਹਾਈ ਅਲਰਟ ਜਾਰੀ
. . .  about 3 hours ago
ਡੇਰਾਬੱਸੀ, 24 ਸਤੰਬਰ (ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ)- ਡੇਰਾਬੱਸੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਮੁਬਾਰਕਪੁਰ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਲੰਘਦੇ ਘੱਗਰ ਦਰਿਆ ਵਿਚ ਅੱਜ ਅਚਾਨਕ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵਧਣ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲ ਗਈ । ਘੱਗਰ 'ਚ ਪਾਣੀ ਵਧਣ ...
ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ :ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਹਜਾਦ ਦੀਆਂ 100 ਦੌੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ
. . .  about 4 hours ago
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੁਮੈਂਟੇਟਰ ਜਸਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ
. . .  about 4 hours ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 25 ਸਤੰਬਰ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕੁਮੈਂਟੇਟਰ ਜਸਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦਾ ਅੱਜ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਲੰਬੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ 87 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ। 9 ਉਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ, 8 ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ...
ਸੰਪਰਕ ਟੁੱਟਣ ਕਾਰਨ 30 ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਪਿੰਡ ਹੱਲੂਵਾਲ ਵਾਸੀ ਪਿੰਡ 'ਚ ਕੈਦ ਹੋਏ
. . .  about 4 hours ago
ਮਾਹਿਲਪੁਰ , 25 ਸਤੰਬਰ (ਦੀਪਕ ਅਗਨੀਹੋਤਰੀ) - ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਪੈ ਰਹੇ ਮੀਂਹ ਕਾਰਨ ਚੋਆਂ ਵਿਚ ਆਏ ਹੜ੍ਹ ਕਾਰਨ ਬਲਾਕ ਮਾਹਿਲਪੁਰ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੱਲੂਵਾਲ ਬਾਕੀ ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ। ਪਿਛਲੇ 30 ਘੰਟਿਆਂ ...
ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ..
ਜਲੰਧਰ : ਸੋਮਵਾਰ 13 ਮਾਘ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਸੰਮਤ 546
ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਵਾਹ: ਮਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਚੰਗੀ ਨਸੀਹਤ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕਾਂ ਦੇ ਕਥਨਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਅਸਰਦਾਇਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। -ਨੈਪੋਲੀਅਨ

ਤੁਹਾਡੇ ਖ਼ਤ

26-1-2015

 ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰ ਬਨਾਮ ਦੁਬਿਧਾ ਕੇਂਦਰ
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਹੂਲੀਅਤ ਲਈ ਉਪਰਾਲੇ ਕਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫਾਈਲ ਭਾਰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਗਜ਼ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਇਕ ਉੱਦਮ ਵਿਚ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਇਕੋ ਥਾਂ 'ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਤਾਣਾ ਵੀ ਏਨਾ ਉਲਝ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਂ ਤੇ ਪੈਸਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਰਿਜ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਂ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ 500 ਰੁਪਏ ਵਿਚ ਇਕ ਫਾਈਲ ਲੈਣੀ ਪਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 9 ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਾਜ਼ਾਰੀ ਕੀਮਤ 9 ਰੁਪਏ ਹੈ ਅਤੇ ਫਾਈਲ ਦੀ ਕੀਮਤ 2 ਰੁਪਏ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ 11 ਰੁਪਏ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਈਲ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ ਵੀ ਅਧੂਰੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਫਾਈਲ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਬੈਠੇ ਟਾਈਪਿਸਟ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀ ਫੀਸ ਵਧਣ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਰੇਟਾਂ ਵਿਚ ਵਾਧਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੁੱਟ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰਾਂ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਥੇ ਹੀ ਬਸ ਨਹੀਂ, ਦੁਬਾਰਾ ਫਿਰ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ 700 ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਸੀਦ ਕਟਾਉਣੀ ਪਵੇਗੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਫੀਸਾਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹਨ। ਇਕ ਹੋਰ ਉਦਾਹਰਨ ਜਨਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਲੈਣ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਜਦੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਸਾਦੇ ਕਾਗਜ਼ ਦੇ 2 ਰੁਪਏ ਨਾਲ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ 1 ਰੁਪਏ ਵਾਲਾ ਫਾਰਮ ਹੁਣ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰ 'ਤੇ 20 ਰੁਪਏ ਵਿਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਭਰ ਕੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਾਉਣ ਬਾਅਦ ਸਮਾਂ ਮਿਲੇਗਾ, ਫਿਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਸੋ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੁਵਿਧਾ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੀਆਂ ਫੀਸਾਂ ਵਿਚ ਫੇਰਬਦਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲੁੱਟ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾਵੇ।

-ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਦਾਸ ਬਾਂਸਲ,
ਆਨੰਦ ਕਾਲੋਨੀ, ਸਮਾਣਾ।
ਮੋਬਾ: 94644-68295

ਬਰਾਤਾਂ ਦਾ ਲੇਟਪੁਣਾ
ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਨਵੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਤਕਰੀਬਨ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਦਾ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ੋਰ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਵਿਚ ਲੜਕੀ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਾਕ-ਸਬੰਧੀਆਂ ਨਾਲ ਬਰਾਤ ਦਾ ਬੇਸਬਰੀ ਨਾਲ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਬਰਾਤ 12-1 ਵਜੇ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ। ਲੜਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਇਸ ਦੇਰੀ ਕਾਰਨ ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਰਸਮ ਸ਼ਾਮ ਦੇ 3-4 ਵਜੇ ਹੁੰਦੀ ਆਮ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਥੇ ਹੀ ਬਸ ਨਹੀਂ, ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲਾੜਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਦੇ ਫਰੈਂਚ ਕੱਟ ਬਣਾਉਣ ਵਿਚ ਵੀ ਇਕ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਸਮਾਂ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੜਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਇਸ ਲੇਟਪੁਣੇ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਸਾਕ-ਸਬੰਧੀ ਅਤੇ ਦੋਸਤ-ਮਿੱਤਰ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਗਨ ਫੜਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੋ, ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕੇ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਾਰਜ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੱਦ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ ਹੀ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡੀਆਂ ਮਨਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦਾ ਸਬੱਬ ਨਾ ਬਣਨ।

-ਰਾਜਾ ਗਿੱਲ (ਚੜਿੱਕ)
ਮੋਬਾ: 94654-11585

23-1-2015

 ਅਵਾਰਾ ਪਸ਼ੂ

ਅਵਾਰਾ ਪਸ਼ੂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਅੱਜ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਘਾਟੇ ਦਾ ਧੰਦਾ ਬਣੀ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਅਵਾਰਾ ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ ਸੌਖੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਕਿਸਾਨ ਦੇ ਇਹ ਭੁੱਖੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਫਸਲ ਵਿਚ ਵੜ ਜਾਣ ਤਾਂ ਉਹ ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿਚ ਹੀ ਪੂਰੀ ਫਸਲ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਗਊਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਨਾਂਅ 'ਤੇ ਬਣੀਆਂ ਗਊਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਬੇਸ਼ੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ ਪਰ ਗਊਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਿਚ ਉਹ ਵੀ ਨਾਕਾਮ ਹੀ ਸਾਬਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਅਵਾਰਾ ਪਸ਼ੂ ਜਿਥੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਮੁਸੀਬਤ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਥੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਸੜਕਾਂ ਉਤੇ ਵੀ ਸਮੱਸਿਆ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਾਦਸਿਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਗਊ ਸ਼ਰਧਾ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਗਾਵਾਂ ਕਿਸੇ ਲਈ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾ ਬਣਨ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੇ ਕਿਸਾਨ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗਊ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਲੱਭਣ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਨ।

-ਪ੍ਰਸ਼ੋਤਮ ਪੱਤੋ,
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਪੱਤੋ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ (ਮੋਗਾ)।

ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ

ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਦੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿਚ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਤਾਂ ਕੋਈ ਬਿਨਾਂ ਮਤਲਬ ਦੇ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਵੀ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਜੇਕਰ ਦੋ ਸ਼ਬਦ ਮੂੰਹੋਂ ਕੱਢਣੇ ਪੈ ਵੀ ਜਾਣ ਤਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ 'ਤੇ ਅਹਿਸਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਜਿਥੇ ਅਸੀਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਬੋਲ ਕੇ ਲੜਾਈਆਂ ਮੁੱਲ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਉਥੇ ਹੀ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ ਕੇ ਦੂਸਰੇ ਦਾ ਦਿਲ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ। ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵਿਚ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਖ਼ਤਮ ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਗੁੱਸਾ ਤਿਆਗ ਕੇ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਬੋਲ ਕੇ ਗੁੱਸੇਖੋਰ ਆਦਮੀ ਦਾ ਵੀ ਦਿਲ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ ਕੇ ਤਾਂ ਪੱਥਰ ਦਿਲ ਆਦਮੀ ਦਾ ਵੀ ਦਿਲ ਪਿਘਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ ਕੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਚੰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਵਾਧਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।

-ਗਗਨਦੀਪ ਕੌਰ
ਬੀ.ਏ. ਭਾਗ ਪਹਿਲਾ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਕਾਲਜ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ।

ਦਲਬਦਲੀਆਂ

ਅੱਜ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਿਨ-ਬਦਿਨ ਬੇਹੱਦ ਗੰਧਲੀ ਹੁੰਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਆਏ ਦਿਨ ਅਨੇਕਾਂ ਵੱਡੇ-ਛੋਟੇ ਲੀਡਰ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਫਾਇਦਿਆਂ ਖਾਤਰ ਇਕ-ਦੂਜੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿਚ ਜਾਣ ਲਈ ਡੱਡੂ ਟਪੂਸੀਆਂ ਮਾਰਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੀਡਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਵਰਕਰਾਂ ਦਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਿੱਛੇ ਗਵਾਇਆ ਪੈਸਾ, ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਮਿਹਨਤ ਨੂੰ ਅੱਖੋਂ ਪਰੋਖੇ ਕਰਕੇ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿਚ ਕਦੋਂ ਪਾਰਟੀ ਬਦਲ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ। ਇਹ ਲੀਡਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਲ੍ਹ ਤੱਕ ਸਟੇਜਾਂ ਉਤੇ ਭੰਡਦੇ ਨਹੀਂ ਸਨ ਥੱਕਦੇ, ਉਹ ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੋਹਲੇ ਗਾਉਂਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਸੋ, ਅੱਜ ਲੋੜ ਹੈ ਲੀਡਰਾਂ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਵਤੀਰੇ ਤੋਂ ਸਬਕ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਸ ਵਿਚ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡੀ ਆਪਸੀ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਾਇਮ ਰਹਿ ਸਕੇ।

-ਰਾਜਾ ਗਿੱਲ (ਚੜਿੱਕ)
ਮੋ: 94654-11585.

22-1-2015

 ਸੇਧ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ 'ਧਰਮ ਤੇ ਵਿਰਸਾ' ਅੰਕ ਵਿਚ ਡਾ: ਸਰੂਪ ਸਿੰਘ ਅਲੱਗ ਦਾ ਲੇਖ 'ਰੁਮਾਲਿਆਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਿਵੇਂ ਰੋਕੀ ਜਾਵੇ' ਪੜ੍ਹਿਆ। ਲੇਖ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਉਹ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੋਚਦੇ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਰੁਮਾਲਾ ਚੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮਹਿਜ਼ ਇਕ ਰਸਮ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਚਾਹੀਦਾ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਧਾਰਮਿਕ ਕਾਰਜ ਕਰੀਏ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਜਾਈਏ ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਜਿੰਨੇ ਦਾ ਅਸੀਂ ਰੁਮਾਲਾ ਖਰੀਦਣਾ ਸੀ, ਓਨੀ ਰਕਮ ਦਾ ਕੋਈ ਗਰਮ ਕੰਬਲ, ਭੂਰੀ, ਸ਼ਾਲ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਪਹਿਨਣਯੋਗ ਵਸਤਰ ਖਰੀਦ ਲਈਏ ਤੇ ਇਹ ਵਸਤਰ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਲੋੜਵੰਦ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇਈਏ ਤਾਂ ਜੋ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਅਜਿਹੀ ਮਾਰੂ ਠੰਢ ਵਿਚ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਢੱਕ ਸਕੇ ਤੇ ਗੁਰੂ ਕਥਨ 'ਗਰੀਬ ਦਾ ਮੂੰਹ ਗੁਰੂ ਦੀ ਗੋਲਕ' ਅਨੁਸਾਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਕਮਾਈ ਨੂੰ ਸੁਚੱਜੇ ਪਾਸੇ ਲਾਉਣ ਦਾ ਸਾਰਥਿਕ ਉਪਰਾਲਾ ਕਰੀਏ।

-ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਢੱਟ
ਪਿੰਡ ਢੱਟ (ਮੁਲਾਂਪੁਰ) ਲੁਧਿਆਣਾ।

21-1-2015

 ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਲੋੜ
ਆਜ਼ਾਦ ਦੇਸ਼ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਚੁਣੀ ਸਰਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਪੁਲਿਸ ਤੰਤਰ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਦੇਣ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਦੇਸ਼ 'ਚ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਲੜਕੀਆਂ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੇ ਜਬਰ-ਜਨਾਹ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਗੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਫੜਿਆ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਜੇ ਫੜਿਆ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਧਾਰਾਵਾਂ ਲਾ ਕੇ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਬਾਹਰ ਆ ਕੇ ਸੁਥਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਅਜਿਹੇ ਕੁਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਬੜੇ ਬੇਖੌਫ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਇਨਸਾਫ਼ ਪਸੰਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਜਬਰ-ਜਨਾਹ ਦੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਫਾਂਸੀ 'ਤੇ ਲਟਕਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਅਜਿਹੇ ਕੁਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਹੀ ਇਕੋ-ਇਕ ਹੱਲ ਹੈ।

-ਬੰਤ ਘੁਡਾਣੀ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ : ਘੁਡਾਣੀ ਕਲਾਂ,ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਹਾਸੋਹੀਣੀ ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ
ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚੁਣ ਕੇ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਦੀ ਸੰਸਦ ਵਿਚ ਬਿਆਨਬਾਜ਼ੀ ਬੜੀ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ, ਕੋਝੀ, ਹਾਸੋਹੀਣੀ, ਗ਼ੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਅਖੌਤੀ ਸਾਧੂ ਸਰੂਪ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਵੀ ਹਨ ਪ੍ਰੰਤੂ ਬੋਲਬਾਣੀ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸਿਆਣਪ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਸ੍ਰੀ ਰਮੇਸ਼ ਪੋਖਰਿਆਲ ਨੇ ਜੋਤਿਸ਼ ਨੂੰ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਵਾਲੇ ਜੋਤਿਸ਼ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਕਿਆਸ ਅਰਾਈਆਂ ਹੀ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਲੋਕ ਕੁਦਰਤ ਤੇ ਸਾਇੰਸ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਉਹ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ 25 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸੀ 75 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮੀਡੀਆ ਵੀ ਤੰਤਰ, ਮੰਤਰ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਜ਼ੋਰ-ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੋਤਿਸ਼ ਅਤੇ ਜਾਦੂ ਕਿਨਾਰੇ ਹੋਏ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਉਭਾਰਨਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਲੋੜ ਹੈ ਅਜਿਹੇ ਰੁਝਾਨ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਤਰਕਪੂਰਨ ਸੋਚ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ।

-ਮਾ: ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ
ਸਿੱਧਵਾਂ ਕਲਾਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਇਕ ਮਾਣਮੱਤੀ ਮਿਸਾਲ
ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਮੰਡਲੀ ਐਚ. ਅਗਯੇਯ ਨੇ ਚਿਤਰਦੁਰਸ਼ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਹੋਲਾਲਕੇਰੇ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਇਕ ਸਮੂਹਿਕ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਧੀ ਏ.ਵੀ. ਅਨੁਪਮਾ ਦਾ ਕੰਨਿਆ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਇਕ ਮਾਣਮੱਤੀ ਮਿਸਾਲ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਅਗਯੇਯ ਦੇ ਕਹਿਣ ਅਨੁਸਾਰ ਭਾਵੇਂ ਕੁਝ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਮਿੱਤਰ ਨਾਰਾਜ਼ ਸਨ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਫੋਕੇ ਅਡੰਬਰ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਸਾਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ। ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਕਿ ਲੋਕ ਵੇਖਾ-ਵੇਖੀ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਫਜ਼ੂਲ ਖਰਚੀ ਜਾਣ। ਜੇ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਵੇ ਵੀ ਤਾਂ ਵੀ ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਠੱਲ੍ਹ ਪਾਉਣ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਨੇ ਪੈਣਗੇ। ਇਸ ਮੌਕੇ 96 ਜੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸਮੂਹ ਵਿਆਹ ਰਸਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਬੈਂਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਕਰਜ਼ੇ ਲੈ ਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਕਰਨੇ, ਫੋਕੀ ਸ਼ਾਨੋ-ਸ਼ੌਕਤ ਵਿਚ ਗ਼ਰੀਬ ਦਾ ਕਚੂਮਰ ਨਿਕਲ ਚੱਲਿਆ ਹੈ ਪਰ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਵੇਖਾ-ਵੇਖੀ ਮਨੁੱਖ ਗ਼ਲਤ ਰੁਝਾਨਾਂ ਦੇ ਵੱਸ ਪੈ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਖਰਚੇ ਹੀ ਮਾਦਾ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਮਾਦਾ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮਾਜਿਕ ਬੁਰਾਈਆਂ ਨੂੰ ਠੱਲ੍ਹ ਪਵੇ, ਔਰਤ ਜਾਤੀ ਦਾ ਰੁਤਬਾ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਬੋਝ ਨਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਾਦੇ ਵਿਆਹਾਂ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਬੜ੍ਹਾਵਾ ਦੇਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।

-ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਬਾਜਵਾ
ਗਿਆਨ ਸਾਗਰ ਕਾਲਜ, ਕਲਾਨੌਰ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ।

20-1-2015

 ਹਿੰਸਕ ਗਾਇਕੀ
ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਟੀ.ਵੀ. ਉਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਚੈਨਲ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਲਦੀ ਹਿੰਸਕ ਗਾਇਕੀ ਹੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਚੈਨਲਾਂ ਉੱਪਰ ਚਲ ਰਹੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਗੱਡੀਆਂ, ਨੱਢੀਆਂ, ਪੈੱਗ, ਪਿਸਤੌਲ, ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਨਸ਼ੇ ਉੱਪਰ ਹੀ ਕੇਂਦਰਤ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਜਦ ਕੋਈ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਬੱਚੀ ਜਾਂ ਬੱਚਾ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਪਾ ਇਹ ਪੁਰਜਾ ਜਾਂ ਨੱਢੀ ਕਿਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਪਾਪਾ ਕੋਲ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਰ-ਧਾੜ, ਇਸ਼ਕ ਮਜਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਐਸ਼ਪ੍ਰਸਤੀ ਵਾਲੇ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ ਇਹ ਕਲਾਕਾਰ ਸਮਾਜ ਦਾ ਅਕਸ ਵਿਗਾੜਨ ਲਈ ਅਹਿਮ ਦੋਸ਼ੀ ਮੰਨੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸੋ, ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕੇ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀ ਹਿੰਸਕ ਗਾਇਕੀ ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਪੁੱਠਿਆਂ ਕੰਮਾਂ ਵੱਲ ਸਰਕਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।

 -ਰਾਜਾ ਗਿੱਲ (ਚੜਿੱਕ)
ਮੋ: 94654-11585

ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ
ਅਸੀਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿਚ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਖ਼ਬਰਾਂ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਾਂ। ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ 'ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ' ਸ਼ਬਦ ਆਮ ਸ਼ਬਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਵਾਰ ਸੁਣਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਹਾਦਸੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਵੀ ਹਾਂ। ਹਰੇਕ ਆਦਮੀ ਜਾਂ ਔਰਤ ਕਿਸੇ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਵਿਚ ਫਸੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੀ ਇਹ ਕਦਮ ਉਠਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਦਾ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਹੀ ਇਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ? ਨਹੀਂ, ਸਾਨੂੰ ਹਰੇਕ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਦਾ ਡਟ ਕੇ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਤਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਘਬਰਾਉ ਨਾ, ਨਾ ਹੀ ਖ਼ੁਦਕੁਸ਼ੀ ਜਿਹਾ ਗ਼ਲਤ ਕਦਮ ਉਠਾਉ। ਇਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਨਣਾ ਸਿੱਖੋ ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸਾਨੂੰ ਇਕ ਵਾਰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਜਾਈਂ ਨਾ ਗਵਾਉ। ਹਰੇਕ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਦਾ ਹੱਲ ਜ਼ਰੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਹਿੰਮਤ ਤੇ ਦਲੇਰੀ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਦੀ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਅਜਿਹਾ ਕਦਮ ਨਾ ਉਠਾਉ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਤੁਹਾਡੀ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇ।

-ਸੁਖਵੀਰ ਕੌਰ ਲਖੇਵਾਲੀ
ਬੀ.ਏ.-ਤੀਜਾ ਸਾਲ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਗਰਲਜ਼, ਜਰਨਲਿਜ਼ਮ ਵਿਭਾਗ।

ਅਹਿਦ
2014 ਕੁਝ ਕੌੜੀਆਂ, ਕੁਸੈਲੀਆਂ ਤੇ ਮਿੱਠੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਛੱਡ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਿਆਸਤ ਵਿਚ ਨਵਾਂ ਤੇ ਵੱਡਾ ਫੇਰਬਦਲ ਇਸ ਵਰ੍ਹੇ ਦੌਰਾਨ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਆਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 'ਚੋਂ ਇਕ ਵਰ੍ਹਾ ਭਾਵੇਂ ਗੁਆ ਰਹੇ ਹਾਂ ਪਰ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਅਸੀਂ ਨਵੇਂ ਵਰ੍ਹੇ 'ਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਆਮਦ 'ਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਜੀ ਆਇਆਂ ਆਖ ਮੁਬਾਰਕਵਾਦ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਸਾਡੇ ਸਭ ਦੇ ਵਿਹੜੇ 'ਚ ਆਪਣੀਆਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕਿਰਨਾਂ ਬਿਖੇਰਦਾ ਸਮੁੱਚੀ ਮਾਨਵਤਾ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਭਰਿਆ ਹੋਵੇ। ਸੋ ਆਓ! ਸੂਹੇ ਗੁਲਾਬ ਦੀਆਂ ਮਹਿਕਾਂ ਵਰਗੇ ਦੋਸਤੋ ਇਸ ਨਵੇਂ ਸਾਲ 'ਚ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ 'ਚ ਆ ਰਹੀਆਂ ਊਣਤਾਈਆਂ ਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿਟਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰੀਏ। ਰੁੱਖ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਅਹਿਦ ਲਈਏ ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਸੌਗਾਤਾਂ ਨਾਲ ਮਾਲਾਮਾਲ ਰਹੇ ਅਤੇ ਇਹ ਸਮੁੱਚੀ ਲੁਕਾਈ ਸਦਾ ਹਰੀ ਭਰੀ ਹੱਸਦੀ ਰਹੇ।

-ਜਸਬੀਰ ਦੱਧਾਹੂਰ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਦੱਧਾਹੂਰ, ਤਹਿ: ਰਾਏਕੋਟ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

19-1-2015

 'ਅਜੀਤ' ਦਾ ਸਫ਼ਰ
ਪੰਜਾਬ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮੋਈ ਬੈਠੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 'ਅਜੀਤ' ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਜਲੰਧਰ ਅਤੇ ਹੁਣ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਇਸ ਦੇ ਸ਼ਾਨਾਮੱਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੰਨ 1947 ਈ. ਵਿਚ ਹੋਈ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਅਨੇਕਾਂ ਰਾਜਨੀਤਕ, ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਤਾਂ ਅਦਾਰਾ 'ਅਜੀਤ' ਦੇ ਬਾਨੀ ਸਵਰਗੀ ਡਾ: ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਪੰਜਾਬੀ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸਪੂਤ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਜਿਸ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਦਾ ਕੋਈ ਸਾਨੀ ਨਹੀਂ।
ਡਾ: ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਜੀ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਇਆ ਬੂਟਾ 'ਅਜੀਤ' ਅੱਜ ਡਾ: ਬਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਜੇ ਦਿਨ-ਦੁੱਗਣੀ ਅਤੇ ਰਾਤ-ਚੌਗੁਣੀ ਤਰੱਕੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਸਾਰਥਕ ਸੋਚ ਉੱਪਰ ਝਾਤੀ ਮਾਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਚਾਈ ਹੈ ਕਿ 'ਅਜੀਤ' ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਮਨੁੱਖੀ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਤਰਜਮਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਕਦਮ ਅੱਜ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਬਣੇ ਹਨ।

-ਕੇ. ਐਸ. ਅਮਰ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਕੋਟਲੀ ਖਾਸ, ਤਹਿ: ਮੁਕੇਰੀਆਂ (ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ)।

ਅਖੌਤੀ ਸਾਧੂ-ਸੰਤ
'ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਧੂ-ਸੰਤ ਲੋਕ ਸੇਵਾ ਕਰਨ' ਸ: ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਲੇਖ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਜ਼ਰਾ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਝਾਤੀ ਮਾਰੋ ਕਿੰਨੇ ਕੁ ਸਾਧੂ ਸੰਤ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸੇਵਾ ਉਹ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਭੁੱਲੀ ਨਹੀਂ, ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਨਾਂਅ ਤੋਂ ਦਰਸ਼ਨੀ ਬਿਲਡਿੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ, ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਾਲੇ ਹਸਪਤਾਲ, ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ-ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਬਿਰਧ ਆਸ਼ਰਮ-ਘਰ, ਰੂਹਾਨੀਅਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ, ਕੋਈ ਦੱਸੇ ਕਦੀ ਕਿਸੇ ਲੋੜਵੰਦ ਦੀ ਬਾਂਹ ਕਿਸੇ ਫੜੀ ਹੋਵੇ। ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਰੁਲਦੇ ਗਰੀਬ ਮਰੀਜ਼ ਬੇਇਲਾਜ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਚੰਗੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਾਲੇ ਗਰੀਬ ਬੱਚੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਫਿਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਇੱਕਾ-ਦੁੱਕਾ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਕੋਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਛਿੱਲ ਲਾਹੁਣ ਲਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਕਰੀ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਵਾਤਾਵਰਨ ਬਚਾਉਣ ਜਾਂ ਗੰਧਲੇ ਹੋ ਰਹੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਗਰੀਬ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ, ਲੋੜਵੰਦ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਲਈ ਸੰਤ ਲੋਕ ਹੀ ਅੱਗੇ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰਾਂ ਤਾਂ ਖਜ਼ਾਨੇ ਖਾਲੀ ਹੋਣ ਦਾ ਢੰਡੋਰਾ ਪਿੱਟ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਅੱਜ ਸੰਤ ਸਮਾਜ ਹੀ ਸਾਰੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਅੱਗੇ ਆਵੇ।

-ਜਗਤਾਰ ਗਿੱਲ
ਬੱਲ ਸਚੰਦਰ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ।

ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ
ਅੱਜ ਪਤੰਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਬੱਚੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਨੂੰ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸਾਡੇ ਹੱਥਾਂ, ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਪਰਿੰਦਿਆਂ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਘਾਤਕ ਸਿੱਧ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲਿਪਟ ਜਾਣ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਵੱਡਾ ਹਾਦਸਾ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਇਹ ਡੋਰ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਨਾਲ ਲੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਰੰਟ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ ਰਾਹਗੀਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਡੋਰ ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਜਿਹੀ ਡੋਰ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਏਨੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹਨ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ। ਲੋੜ ਹੈ ਸੂਤੀ ਧਾਗਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਡੋਰਾਂ ਦਾ ਹੀ ਪਤੰਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਪਤੰਗ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕਮੇਟੀਆਂ ਵੀ ਇਹ ਵੇਖਣ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਨਾ ਵੇਚੇ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਆਪਣੀ ਮੁਸਤੈਦੀ ਵਧਾਵੇ।

-ਜਸਦੀਪ ਸਿੰਘ ਖੰਨਾ
ਮੋਬਾਈਲ : 94630-57786.

18-1-2015

ਭਾਈ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਭੁੱਖ-ਹੜਤਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ 'ਤੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਰਾਹਤ
ਭਾਈ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਭੁੱਖ-ਹੜਤਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕਈ ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਤੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਅਗਰ ਕੁਝ ਵੀ ਅਣਹੋਣੀ ਵਾਪਰ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਰੋਸ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਬੰਦੀ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਭੁੱਖ-ਹੜਤਾਲ ਕਰੀਬ 63 ਦਿਨ ਤੱਕ ਚੱਲੀ। ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ ਦੀ ਅਪੀਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੇ ਸ: ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਫੇਰੂਮਾਨ ਦੀ ਯਾਦ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਵਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ 74 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਭੁੱਖ-ਹੜਤਾਲ 27 ਅਕਤੂਬਰ 1969 ਤੱਕ ਚੱਲੀ ਸੀ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਇਮਾਨਦਾਰ ਆਗੂ ਗੁਆਉਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਈ ਜੀ ਦੇ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੂੰ ਇਕੱਠਿਆਂ ਅੱਗੇ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਈ ਜੀ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ 'ਚ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।

ਏ. ਐਸ. ਕੰਗ ਕੈਨੇਡੀਅਨ
ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ
a.s.kang@tive.com

 

16-1-2015

 ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ

ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮੁਹਿੰਮ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਕਦਮ ਹੈ। ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਅਤੇ ਗੰਦ-ਮੰਦ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਾਡਾ ਆਲਾ-ਦੁਆਲਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਸਾਹ ਲੈਣ ਲਈ ਸਾਫ਼ ਹਵਾ, ਪੀਣ ਲਈ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ, ਵਰਤਣ ਲਈ ਸਾਫ਼ ਧਰਤੀ ਦੀ ਕਮੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੰਗੇ ਸਿੱਟੇ ਤਾਂ ਹੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੇਕਰ ਹਰ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਇਹ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸਮਝੇ ਕਿ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਇਕਜੁਟਤਾ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਆਲਾ-ਦੁਆਲਾ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੋ, ਆਓ! ਆਪਣੇ ਘਰ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮਿਥਿਆ ਟੀਚਾ ਪੂਰਾ ਕਰੀਏ।

-ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਟੱਲੇਵਾਲ
ਸੇਵਾ-ਮੁਕਤ ਮੁੱਖ ਅਧਿਆਪਕ।

ਜਿਊਂਦੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਬਚਾਓ

ਹਰ ਜੀਵ ਨੂੰ ਜਿਊਂਦੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਜੀਵ-ਜੰਤੂ ਜਿਊਂਦਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਜਿਸ ਕਦਰ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਨੀਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਜਰਖੇਜ਼ ਧਰਤੀ ਛੇਤੀ ਹੀ ਬੰਜਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਅਗਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਖੇਤੀ ਲਈ ਤਾਂ ਦੂਰ ਦੀ ਗੱਲ, ਪੀਣ ਲਈ ਵੀ ਨਸੀਬ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ। ਵਾਤਾਵਰਨ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਛੇੜਛਾੜ ਕਾਰਨ ਬਾਰਸ਼ਾਂ ਵੀ ਘਟ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਝੋਨੇ ਹੇਠਲੇ ਰਕਬੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਬਦਲਵੀਂ ਲਾਹੇਵੰਦ ਫਸਲ ਦਾ ਰਾਹ ਦੱਸੇ। ਹਰ ਨਾਗਰਿਕ ਦਾ ਵੀ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ। ਜੇ ਅਸੀਂ ਏਨੇ ਕੁਝ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਤੋਂ ਨਾ ਜਾਗੇ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਮੁਆਫ਼ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗੀ।

-ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਬਾਜਵਾ
ਲੈਕ. ਕੈਮਿਸਟਰੀ, ਸ. ਸ. ਸ. ਸਕੂਲ ਬਾਂਗੋਵਾਣੀ (ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ)।

ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ

ਗ਼ਰੀਬੀ ਅਤੇ ਜਨਸੰਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਦਬਾਅ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਦੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਨੌਜਵਾਨ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਆਂਸ਼ਿਕ ਰੂਪ 'ਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ 'ਚ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਨੌਜਵਾਨ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹਰੇਕ ਸਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਗ਼ਰੀਬੀ ਅਤੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੇ ਖ਼ਾਤਮੇ ਲਈ ਕੁਝ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤਾਂ ਚਲਾਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 'ਨਹਿਰੂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਯੋਜਨਾ', 'ਪੇਂਡੂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਯੋਜਨਾ', 'ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ' ਆਦਿ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕੋਈ ਬਹੁਤੇ ਸਾਰਥਕ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਰਹੇ। ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅੱਜ ਵੀ ਦੈਂਤ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ ਸਰਕਾਰ ਸਾਹਮਣੇ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਤਾਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਸਫਲਤਾ ਅਜੇ ਕਾਫੀ ਦੂਰ ਹੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

-ਕਮਲਜੀਤ ਸਿੰਘ
ਪਿੰਡ: ਮੱਲ੍ਹੀਆਂ (ਕਰਤਾਰਪੁਰ)।

15-1-2015

ਸਕੂਲਾਂ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ
ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ 68 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਗ਼ਰੀਬ ਨੰਨ੍ਹੇ-ਮੁੰਨੇ ਬੱਚੇ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਲਈ ਤਰਸ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਸਰਕਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਮੁਹੱਈਆ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾ ਸਕੀ। ਹਾਲਾਤ ਦੀ ਮਜਬੂਰੀ ਵਸ ਪੰਜਾਬ ਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਵੱਲੋਂ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। 6 ਤੋਂ 14 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਸਿੱਖਿਆ ਮੌਲਿਕ ਹੱਕ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਹਨ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਦੇਣ ਲਈ ਆਰ.ਓ. ਲਗਾਏ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਅੱਜ ਉਹ ਵੀ ਨਕਾਰਾ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ। ਹਾਲਾਤ ਇਹ ਹਨ ਕਿ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਗੰਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ। 'ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨ-2009' ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇਣ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਕੇਵਲ ਕਾਗਜ਼ੀ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸਕੂਲ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਰਹੇ ਹਨ।

-ਕੇ. ਐਸ. ਅਮਰ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਕੋਟਲੀ ਖ਼ਾਸ, ਤਹਿ: ਮੁਕੇਰੀਆਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ।

13-1-2015

 ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ
ਅੱਜ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਦਾ ਉਹ ਸਤਿਕਾਰ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੀਆਂ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਯਮ ਤਾਂ ਬਣਾ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰੰਤੂ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਠੋਸ ਨੀਤੀ ਦੀ ਕਮੀ ਜ਼ਰੂਰ ਝਲਕਦੀ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਹਰ ਆਮ ਤੇ ਖਾਸ ਦੋ ਚਾਰ ਸ਼ਬਦ ਆਪਣੇ ਵਾਰਤਾਲਾਪ ਵਿਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਕਹਿਣ ਨਾਲ ਮਾਣ ਜਿਹਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਇਨਸਾਨ ਸੋਚਦਾ ਤੇ ਸੁਪਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਵਿਚ ਹੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕ ਲੰਬੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1967 ਈ: ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਅਦਾਰਾ 'ਅਜੀਤ' ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਹਿਤ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਜ਼ਰੂਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਅਸਲੀ ਫਲ ਤਾਂ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ ਵੱਲੋਂ ਮਾਂ ਬੋਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੇ ਨੈਤਿਕ ਫਰਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੇ ਹੋਏ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਕੇ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਹ ਦਿਨ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਜਦੋਂ ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨੀ ਆਪਣੇ ਗੌਰਵਮਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸੇ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੋਂ ਵਿਹੂਣੀ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇਗੀ।

-ਮਾ: ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਘੁਡਾਣੀ
ਦੋਰਾਹਾ (ਲੁਧਿਆਣਾ)।

ਯੂਰੀਏ ਦਾ ਯਥਾਰਥ
ਯੂਰੀਏ ਦੀ ਖਾਦ ਦੀ ਕਮੀ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਨੱਕ 'ਚ ਦਮ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਇਹ ਮੰਨਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰੀ ਹੈ ਕਿ ਯੂਰੀਏ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ। ਸਚਾਈ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਦੀ ਘਾਟ ਕਰਕੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਕਣਕ ਦੀ ਫਸਲ ਪੀਲੀ ਪੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਯੂਰੀਏ ਦੀ ਘਾਟ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਰਕਾਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਰਜ਼ਾਈ ਕਿਸਾਨੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਆਰਥਿਕ ਘਾਟੇ ਦੀ ਸੱਟ ਵੱਜੇਗੀ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਯੂਰੀਏ ਦੀ ਘਾਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਇਸ ਦੀ ਵੰਡ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਚ ਤਰੁਟੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਵੀ ਫਸਲਾਂ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਝਾੜ ਲੈਣ ਲਈ ਨਾਈਟ੍ਰੋਜਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲੋੜ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਫਾਇਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਫਸਲ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਯੂਰੀਏ ਦੀ ਖਾਦ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

-ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਰੂਲਦੂ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ
ਹੈਲਥ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਸੀ.ਐਚ.ਸੀ. ਅਮਰਗੜ੍ਹ ਸੰਗਰੂਰ।

ਸੜਕੀ ਅੱਤਵਾਦ
ਨਿਤ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਪੰਨੇ ਵੇਖਦਿਆਂ ਅਕਸਰ ਹੀ ਹੌਲਨਾਕ ਖ਼ਬਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨਜ਼ਰੀਂ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਪਿਛਲੇ 15 ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਹਾਦਸਿਆਂ ਕਾਰਨ ਅਖਬਾਰੀ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ 39652 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਸਾਲ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿਚ ਹੋਈਆਂ 3260 ਮੌਤਾਂ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿਚ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਨਾਗਾਲੈਂਡ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਬੜੇ ਅਫ਼ਸੋਸ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਦੀ 'ਕਾਹਲ' ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਨਿਗਲਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚਲਾ ਜੁਗਾੜੀ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸੜਕਾਂ ਕੰਢੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਠੇਕੇ, ਆਵਾਰਾ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦਾ ਹਨੇਰੇ ਸਵੇਰੇ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਦਨਦਨਾਉਣਾ ਵੀ ਕੀਮਤੀ, ਮਨੁੱਖੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੰਤਲੀ ਸਿਰੇ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੜਕਾਂ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਅਕਸਰ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਨੇਕਾਂ ਬੋਰਡ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ 'ਜਾਨ ਹੈ ਜਹਾਨ ਹੈ', 'ਕਦੀ ਨਾ ਪਹੁੰਚਣ ਨਾਲੋਂ ਦੇਰ ਭਲੀ' ਆਦਿ ਨਾਅਰੇ ਨਜ਼ਰੀਂ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸ਼ਾਇਦ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਸਮਾਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਹ ਸਭ ਵੇਖਣ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ।

-ਪ੍ਰਿੰ: ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਲਾਲੀ
ਲੇਖਕ ਮੰਚ, ਪੱਟੀ।

ਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ
ਜੇਕਰ ਹਾਲਾਤ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰਸਾਨੀ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਤਹਿਸੀਲ ਪੱਧਰ ਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਰੇਕ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਹਾਰਨਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਅਨਸਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਾਂ ਦੇ ਸਲੰਸਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੱਢੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਪਟਾਕਿਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕੋਈ ਵੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਹਾਰਨਾਂ, ਗ਼ਲਤ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਾਲੀਆਂ ਨੰਬਰ ਪਲੇਟਾਂ 'ਤੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈੱਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਕੇ ਗੱਲਾਂਬਾਤਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਵਿਗੜੇ-ਤਿਗੜਿਆਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਿ ਆਮ ਲੋਕ ਸੁਖਮਈ ਦਾ ਸਾਹ ਲੈ ਸਕਣ।

-ਮਲਕੀਤ ਸਿੰਘ ਧਤੋਦਾਂ
ਮੋਬਾਈਲ : 89685-74175.

12-1-2015

 ਅਣਗਹਿਲੀ ਕਿਉਂ?
ਅੱਜ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਨੇਕਾਂ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਾਪਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਸੜਕੀ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਨੇਕਾਂ ਕੀਮਤੀ ਜਾਨਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸੜਕਾਂ ਉੱਪਰ ਆਏ ਦਿਨ ਗੁਜ਼ਰਨ ਵਾਲੇ ਵਹੀਕਲਾਂ ਵਿਚ ਬੇਹਤਾਸ਼ਾ ਵਾਧਾ ਤਾਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿਚ ਸੜਕਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਖਸਤਾ ਹੋਈਆਂ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਭੀੜ-ਭੜੱਕੇ ਵਾਲੇ ਰਾਹਾਂ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੜਕੀ ਹਾਦਸੇ ਹੁੰਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੜਕੀ ਹਾਦਸਿਆਂ ਲਈ ਸਾਡੀ ਖੁਦ ਦੀ ਅਣਗਹਿਲੀ ਹੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਭਰੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਚ 15-15 ਸਾਲ ਦੇ ਲੜਕੇ/ਲੜਕੀਆਂ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ, ਸਕੂਟਰੀਆਂ ਤੇ ਗੱਡੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਦੜਾਉਂਦੇ ਆਮ ਹੀ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਕੋਈ ਡਰਾਈਵਿੰਗ ਲਾਈਸੰਸ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇਜ਼ ਵਹੀਕਲ ਕਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੋਂ ਆ ਰਹੇ ਕਿਸੇ ਬੇਕਸੂਰ ਦੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਤੋੜ ਦੇਵੇ, ਕੋਈ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਰਾਬ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਸ਼ੇ ਵਿਚ ਟੁੰਨ ਹੋ ਕੇ ਬੜੇ ਹੀ ਗ਼ਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਵਾਹਨ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਲੋੜ ਹੈ ਅਜਿਹੇ ਗ਼ਲਤ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਠੱਲ੍ਹ ਪਾਉਣ ਦੀ।

-ਰਾਜਾ ਗਿੱਲ
ਚੜਿੱਕ (ਮੋਗਾ)।

'ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ' ਬਾਰੇ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ 'ਅਜੀਤ' ਵਿਚ ਸ: ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਦੇ ਕਾਲਮ 'ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ' ਵਿਚ 'ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ, ਕਮਲਾ ਅਕਾਲੀ ਤੇ ਹਮਦਰਦ ਜੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ' ਲੇਖ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਵਧੀਆ ਲੇਖ ਸੀ। ਡਾ: ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਜੀ ਬਾਰੇ ਤਾਂ 'ਹਜ਼ਾਰੋਂ ਸਾਲ ਨਰਗਸ ਅਪਨੀ ਬੇਨੂਰੀ ਪੇ ਰੋਤੀ ਹੈ, ਬੜੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸੇ ਹੋਤਾ ਹੈ ਚਮਨ ਮੇਂ ਦੀਦਾਵਰ ਪੈਦਾ' (ਸਰ ਮੁਹੰਮਦ ਇਕਬਾਲ) ਕਹਿਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਲੇਖ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਸੰਧੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਮੋਤੀ ਮਹਿਰੇ ਵੱਲੋਂ ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਾਲੀ ਘਟਨਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੀ ਲਿਖੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਗੰਗੂ ਦੇ ਘਰ ਪਨਾਹ ਲੈ ਕੇ ਠਹਿਰੇ ਸਨ। ਦਰਹਕੀਕਤ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਸਥਾਨ 'ਠੰਢਾ ਬੁਰਜ, ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ' ਹੈ। ਨਬੀ ਖਾਂ ਅਤੇ ਗਨੀ ਖਾਂ, ਪਠਾਨ ਭਰਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲੇਖ ਅਨੁਸਾਰ ਚਮਕੌਰ ਦੀ ਗੜ੍ਹੀ ਵਿਚੋਂ ਦਸਮ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਲਿਜਾਣਾ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕੁਝ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਣ ਪਰ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਦੇ ਕਰਤਾ ਭਾਈ ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਗੰਡਾ ਸਿੰਘ (ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ 1469-1765, ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ ਬਿਊਰੋ, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ) ਦੋਵੇਂ ਪਠਾਨ ਭਰਾਵਾਂ ਦਾ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ 'ਮਾਛੀਵਾੜੇ' ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

-ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ
ਯੂਨੀਅਨ ਸਿਟੀ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ।

ਸ਼ੁੱਭ-ਕਾਮਨਾਵਾਂ
ਸਾਲ 2015 ਦਾ ਆਗਾਜ਼ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਲ 2014 ਸਾਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ-ਕੌੜੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਛੱਡ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2015 ਵਿਚ ਕੁੱਲ ਆਲਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਮਨ ਤੇ ਆਪਸੀ ਭਾਈਚਾਰਾ ਬਣਿਆ ਰਹੇ ਇਹੋ ਹੀ ਹਰ ਸ਼ਾਂਤੀਪਸੰਦ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਦੁਆ ਹੈ। 'ਅਜੀਤ' ਦਾ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨਵੇਂ ਵਰ੍ਹੇ ਵਿਚ ਨਵੇਂ ਤੇ ਨਿਵੇਕਲੇ ਕੀਰਤੀਮਾਨ ਸਥਾਪਤ ਕਰੇਗਾ। ਇਹੋ ਹੀ ਇੱਛਾ ਸਭ ਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਕਰੇ ਅਜੀਤ ਸਮੂਹ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਤਰੱਕੀ ਕਰਦਾ ਰਹੇ। ਹੱਕ-ਸੱਚ 'ਤੇ ਪਹਿਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੋਇਆ ਪੰਜਾਬ, ਪੰਜਾਬੀ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰੇ। ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਹੋਵੇ। ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਚਾਨਣ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਫੈਲੇ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਕਰੇ 2015 ਵਰ੍ਹਾ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਉਮੰਗਾਂ ਭਰਿਆ ਹੋਵੇ।

-ਅਸ਼ੋਕ ਸਰਾਹਣੂ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਰਸੂਲਪੁਰ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ।

ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਫੰਡ
ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ 'ਅਜੀਤ' ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਧਰਮ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੇ ਫੰਡਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲੀ ਜੋ ਕਿ ਗ਼ਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਧਰਮ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਵੰਡੇ ਸਨ। ਇਸ ਕਾਣੀ-ਵੰਡ ਬਾਰੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਜੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਜਾਂ ਮੀਡੀਏ ਵਿਚ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਦੇ ਨਾ ਆਵੇ। ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਤਾਂ ਸੁਣਦੇ ਸਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹਲਕੇ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫੰਡ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਚਲਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗ਼ਲਤ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਉਹ ਲੋਕ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਜਾਂ ਮੱਤ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਇਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਦੂਜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ 'ਚ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਮਿਸਾਲਾਂ ਅਸੀਂ ਤੱਕਦੇ ਵੀ ਹਾਂ। ਜੇ ਅੱਜ ਸਿੱਖੀ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਧਰਮ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੀ ਲੋੜ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ ਨਾਲ ਹੀ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹੋ ਕੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿਚ ਜੁਟਣਾ ਸਿੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਹੈ। ਸਿਰਮੌਰ ਜਥੇਬੰਦੀ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ।

-ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੱਬੀ
ਮੋਬਾਈਲ : 92175-92531.

9-1-2015

 ਕਿਰਤੀ ਲੋਕ ਗ਼ੁਲਾਮ ਕਿਉਂ?

ਇਕ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਜ ਵੀ ਕੀਰਤੀ ਲੋਕ ਗੁਲਾਮੀ ਵਾਲੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਹੋ ਰਹੇ ਘਾਣ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰ, ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਨੌਕਰ, ਢਾਬਿਆਂ, ਫਾਰਮਾਂ ਅਤੇ ਖਾਣਾਂ ਵਿਚ ਕਿਰਤੀ ਲੋਕ ਗੁਲਾਮੀ ਵਾਲੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਗਰੀਬਾਂ ਤੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਖੌਤੀ ਕਿਰਤ ਦੇ ਨਾਂਅ 'ਤੇ ਗੁਲਾਮ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਵੀ ਕੰਮ ਦਾ ਨਿਸਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਮਾਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਗਰੀਬ ਤੇ ਮਜਬੂਰ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰੱਜ ਕੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਿ ਇਹ ਗੁਲਾਮ ਲੋਕ ਵੀ ਆਜ਼ਾਦ ਫਿਜ਼ਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈ ਸਕਣ।

-ਬੰਤ ਘੁਡਾਣੀ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਘੁਡਾਣੀ ਕਲਾਂ, ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ

ਬੇਸ਼ੱਕ ਰੱਬ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਨਹੀਂ ਪਰ ਜੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰੱਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਹੈ ਡਾਕਟਰ। ਬਿਮਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਡਾਕਟਰ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦੇ ਘੁਮਾਣ 'ਚ 50 ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਇਆ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੀ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਅਣਗਹਿਲੀ ਕਾਰਨ ਸਾਡੀ ਇਹ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੇਗੀ। ਜੇ ਵੇਖੀਏ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿਚ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਤੇ ਡਾਕਟਰ ਹੀ ਦੋਸ਼ੀ ਮੰਨੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਿਉਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਇਹ ਕੈਂਪ ਲਗਾਇਆ ਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ 'ਤੇ ਸ਼ਿਕੰਜਾ ਕੱਸਿਆ ਜਾਵੇ। ਉਂਜ ਵੀ ਸਾਡੇ ਮੁਲਕ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਜਾਗਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਅਜਿਹੇ ਕੈਂਪ ਦਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਿਆ? ਇਹ ਵੀ ਸੋਚਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਨਾ ਕਰਨ ਤਾਂ ਜੋ ਅੱਗੋਂ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਮੰਦਭਾਗੀ ਘਟਨਾ ਨਾ ਵਾਪਰੇ। ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੂੰ ਤਾਂ ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਚੰਗੇ-ਭਲੇ ਲੋਕੀ ਨਹੀਂ ਸੰਭਾਲਦੇ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਕਾਫੀ ਦਿੱਕਤਾਂ ਆਉਣਗੀਆਂ।

-ਜਸਦੀਪ ਸਿੰਘ ਖੰਨਾ
ਮੋ: 94630-57786.

ਅਖੌਤੀ ਬਾਬੇ

ਸਰਕਾਰ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਅਖੌਤੀ ਸਾਧ ਨੂੰ ਹੱਥ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਵਿਚੋਂ ਜੋ ਵੀ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੱਗ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਲੋਕ ਵੀ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਅਨਜਾਣ ਤੋਂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵਾਗਡੋਰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ ਲੀਡਰ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬਿਆਂ ਦੇ ਡੇਰਿਆਂ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ ਨੱਕ ਰਗੜਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਭੋਲੀ-ਭਾਲੀ ਗਰੀਬ ਜਨਤਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਬਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਨੱਕੋ-ਨੱਕ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਿਚ ਭੋਰਾ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਰਹੀਆਂ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਘਰੇ ਝਾੜੂ ਪੋਚਾ ਬੇਸ਼ੱਕ ਨਾ ਲਾਵੇ ਪਰ ਬਾਬਿਆਂ ਦੇ ਡੇਰੇ ਜਾ ਕੇ ਝਾੜੂ ਮਾਰਨ ਜਾਂ ਪੋਚਾ ਲਾਉਣ ਦੀ ਕੋਈ ਕਸਰ ਬਾਕੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੀ। ਏਨਾ ਕੁਝ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਅਸੀਂ ਅਖੌਤੀ ਸਾਧਾਂ ਦਾ ਖਹਿੜਾ ਛੱਡਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ। ਸੋ, ਸਾਰੀ ਜਨਤਾ ਇਸ ਪ੍ਰਤੀ ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਸੁਚੇਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਓਨਾ ਚਿਰ ਸਾਡੀ ਲੁੱਟ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੁੰਦੀ ਰਹੇਗੀ। ਸਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਅਖੌਤੀ ਸਾਧਾਂ ਤੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਪਰਮਾਤਮਾ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਰੱਖ ਕੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਅਖੌਤੀ ਸਾਧਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਚੇਤ ਹੋਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

-ਕੇਵਲ ਸਿੰਘ ਬਾਠਾਂ
ਅਮਰਗੜ੍ਹ, ਸੰਗਰੂਰ।

ਰੇਤ ਦੀ ਕਾਲਾਬਾਜ਼ਾਰੀ

ਰੇਤ ਇਕ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੇਤ ਮਾਫੀਏ ਵੱਲੋਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਬਿੱਲੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕਬੂਤਰ ਅੱਖਾਂ ਮੀਟ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਵੇਂ ਹੀ ਮਾਈਨਿੰਗ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮੀਡੀਏ ਵਿਚ ਖ਼ਬਰਾਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਇਕ-ਦੋ ਦਿਨ ਚੁੱਪ ਛਾ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਚਾਲੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਏਜੰਡੇ 'ਤੇ ਦਰਜ ਹੈ ਕਿ ਰੇਤ ਦਾ ਰੇਹੜਾ 5 ਰੁਪਏ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਮੀਡੀਏ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਵੀ ਜੱਗ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ 5 ਰੁਪਏ ਰੇਤ ਦੇ ਰੇਹੜੇ ਵਾਲਾ ਪੇਜ ਹੀ ਫਾਇਲ ਵਿਚੋਂ ਗਾਇਬ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਅੱਜ ਇਕ ਰੇਤ ਦਾ ਪੀਪਾ 20 ਰੁਪਏ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਹਿੰਗੀ ਰੇਤਾ ਵੇਚਣ ਦੇ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਟ੍ਰੈਕਟਰ ਟਰਾਲੀਆਂ ਥਾਣਿਆਂ ਵਿਚ ਡੱਕੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸੋ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਰੇਤ ਬੱਜਰੀ ਦੀ ਕਾਲਾਬਾਜ਼ਾਰੀ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਰੋਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

-ਜਸਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ
ਪਿੰਡ ਉਬੋਕੇ, ਤਹਿ: ਪੱਟੀ
(ਤਰਨ ਤਾਰਨ)।

08-01-2015

 ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ 'ਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ
ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਇਸ ਕਦਰ ਵਧ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਨਵਜਨਮੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਨੂੰ ਵੀ ਹੁਣ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਹੀ ਨਿਗਲਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ। ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਕਿ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਹੋਰਨਾਂ ਰਾਜਾਂ ਵਾਂਗ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਵੀ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਅਰਬਾਂ ਰੁਪਏ ਖਰਚ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਅਨਜਾਣ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਵੱਡੇ ਦੈਂਤ ਖਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਔਰਤ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਹਰ ਰੋਜ਼ 6 ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਉਸ ਨੂੰ ਨਵ-ਜਨਮੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਲਈ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਵਜੋਂ ਪੰਜੀਰੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 26652 ਆਂਗਨਵਾੜੀ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੇਂਦਰਾਂ 'ਤੇ ਹਰ ਸਾਲ ਤਕਰੀਬਨ 28 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਪਹੁੰਚ ਰਹੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਅਨਜਾਣ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਨੂੰ ਅੱਧਾ ਕੁ ਤਾਂ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਹੀ ਖਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬਾਕੀ ਬਚੀ ਖੁਰਾਕ ਆਂਗਨਵਾੜੀ ਦੀਆਂ ਇੰਚਾਰਜਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁ ਘਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨਿਗਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ 6 ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਪੁੱਛ-ਪੜਤਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜੀ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਈ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਖਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਢਿੱਡ ਭਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

-ਸੋਨੂੰ ਸ਼ਰਮਾ
ਕੋਟ ਈਸੇ ਖਾਂ (ਮੋਗਾ)।

ਟੀ.ਵੀ. ਚੈਨਲਾਂ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੈਨਲਾਂ ਉਪਰ ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਸਮੇਂ ਵੱਡੀਆਂ ਉਕਾਈਆਂ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰਨਾਂ ਸੂਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਇਬਾਰਤ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸ਼ਬਦ-ਜੋੜਾਂ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਟਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਵੇਂ ਉਚਾਰਣ ਸਮੇਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਵੱਡੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਅਸੀਂ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਫ਼ੌਜੀ ਦਾ ਉਚਾਰਨ ਫ਼ੋਜੀ, ਔਰਤ ਦਾ ਅੋਰਤ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਗ਼ਲਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤੇ ਚੈਨਲਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਦੀ ਬੜੀ ਖਿੱਲੀ ਉਡਾਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਕਤਾ (ਅਨਾਊਂਸਰ) ਨਾ ਤਾਂ ਸ਼ੁੱਧ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਚਾਰਣ ਦਾ ਲਹਿਜ਼ਾ ਠੀਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ 'ਚ ਹਿੰਦੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤੇ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਬੇਲੋੜੋਂ ਸ਼ਬਦ ਘੁਸੇੜਨ ਦੀ ਹੋੜ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਸ਼ਬਦ ਬੜੇ ਰੜਕਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ। ਕਈ ਬੁਲਾਰੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਹਿੰਦੀ ਤੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬੀ 'ਤੇ ਆ ਕੇ ਖ਼ਤਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹਾ ਮਿਲਗੋਭਾ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਧ੍ਰੋਹ ਹੈ। ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲੀ ਅਪੀਲ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਉਕਾਈਆਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸੁਹਿਰਦਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚੈਨਲਾਂ ਦਾ ਮਾਣ-ਸਤਿਕਾਰ ਵੀ ਵਧੇਗਾ ਅਤੇ ਮਿਆਰ ਵੀ ਉੱਚਾ ਹੋਵੇਗਾ।

-ਪ੍ਰਿੰ: ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਢਿੱਲੋਂ
ਦਸਮੇਸ਼ ਪਬਲਿਕ ਸੀ.ਸੈ. ਸਕੂਲ, ਬਿਲਾਸਪੁਰ (ਮੋਗਾ)।

ਲੁੱਟਾਂ-ਖੋਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾਰਦਾਤਾਂ
ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਨਕਾਬਪੋਸ਼ ਲੁਟੇਰਿਆਂ ਦੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਨੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੀ ਨੱਕ ਵਿਚ ਦਮ ਕਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਹਲੜ ਤੇ ਨਸ਼ਈ ਬਿਰਤੀ ਦੇ ਧਾਰਨੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਜਿਹੀਆਂ ਵਾਰਦਾਤਾਂ ਨੂੰ ਅੰਜ਼ਾਮ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਰਾਤ ਸਮੇਂ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਰਹੱਦੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੀਆਂ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਸਫ਼ਰ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੇ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਸੜਕਾਂ ਕਿਨਾਰੇ ਉੱਗੀ ਭੰਗ ਤੇ ਗਾਜਰ ਬੂਟੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੋਰ ਉਚੱਕਿਆਂ ਲਈ ਪਨਾਹਗਾਹ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਭੰਗ ਅਤੇ ਗਾਰਜ ਬੂਟੀ ਦੇ ਓਹਲੇ ਦੀ ਆੜ ਵਿਚ ਇਹ ਭੈੜੇ ਅਨਸਰ ਸਕੂਟਰ, ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ, ਗੱਡੀਆਂ ਤੇ ਟ੍ਰੈਕਟਰ ਚਾਲਕਾਂ ਤੋਂ ਹਥਿਆਰ ਦੀ ਨੋਕ 'ਤੇ ਪੈਸੇ, ਮੋਬਾਈਲ ਤੇ ਹੋਰ ਕੀਮਤੀ ਸਾਮਾਨ ਲੁੱਟ ਕੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਖਮੀ ਕਰਕੇ, ਲੋਕ ਮਨਾਂ ਅੰਦਰ ਦਹਿਸ਼ਤ ਭਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਚ ਤਾਂ ਇਹ ਭੈੜੇ ਅਨਸਰ ਦਿਨ-ਦਿਹਾੜੇ ਹੀ ਔਰਤਾਂ ਕੋਲੋਂ ਪਰਸ, ਮੋਬਾਈਲ ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਵਾਲੀਆਂ, ਗਲੇ ਦੀ ਚੇਨ ਝਪਟ ਕੇ ਰਫੂ-ਚੱਕਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਪੁਲਿਸ ਦਬਾਅ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਲੁੱਟਾਂ-ਖੋਹਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭੈੜੇ ਅਨਸਰਾਂ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰੇ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਮਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਭਰਿਆ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

-ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਮੱਲ੍ਹੀ
ਪਿੰਡ ਭਾਗੋਕਾਵਾਂ, ਡਾਕ: ਮਗਰਮੂਦੀਆਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ।

07-01-2015

 ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਧਿਆਨ ਹਿਤ
ਮੈਂ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪੰਗ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਬੇਟਾ ਜਿਸ ਦੀ ਉਮਰ 10 ਸਾਲ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਸੌ ਫ਼ੀਸਦੀ ਦਿਮਾਗੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪੰਗ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੇਵਲ ਅਪੰਗਤਾ ਪੈਨਸ਼ਨ ਜੋ ਕਿ 250-250 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹੀਨਾ ਹੈ, ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਹੈ ਪਰ ਬੜੇ ਹੀ ਅਫ਼ਸੋਸ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੈਨਸ਼ਨ ਮਿਲਿਆਂ ਵੀ ਹੁਣ 9 ਮਹੀਨੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਬੀ.ਡੀ.ਓ. ਦਫ਼ਤਰ ਤੋਂ ਪਤਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕਿ ਇਹ ਪੈਨਸ਼ਨ ਸਾਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਤਾਂ ਕਦੇ ਇਹ ਜਵਾਬ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੀਆਂ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ ਜਾਰੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਦੀ ਇਹ ਜਵਾਬ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਪੰਚਾਇਤ ਦਾ ਕੋਰਮ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀਆਂ। ਸੋ ਮੈਨੂੰ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਪਣੀ ਇਸ ਪੈਨਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗ ਰਿਹਾ, ਆਮ ਅਨਪੜ੍ਹ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕੀ ਹਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆਂ 9 ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਇਹ ਪੈਨਸ਼ਨਾਂ ਮਾਰਚ 2014 ਦੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ ਪਰ ਆਪ ਆਪਣੇ ਅਖ਼ਬਾਰ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿਵਾ ਕੇ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰੋ।

-ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ
ਕਿਲੀ ਬੋਦਲਾਂ, ਤਹਿ: ਜ਼ੀਰਾ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ।

'...ਜੰਗ-ਏ-ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਅਣਗੌਲੇ ਪੱਤਰੇ' ਬਾਰੇ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਸ: ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਦੇ ਕਾਲਮ 'ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ' 'ਚ ਵਡਮੁੱਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਲੇਖ 'ਭਾਰਤ ਦੀ ਜੰਗ-ਏ-ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਅਣਗੌਲੇ ਪੱਤਰੇ' ਪੜ੍ਹਿਆ। ਇਸ ਲੇਖ 'ਚ ਜ਼ਿਕਰ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ 1873 'ਚ ਮਿਸ਼ਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਚਾਰ ਸਿੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਦਰਅਸਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ, ਇਰਾਦਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਪ੍ਰੰਤੂ ਇਹ ਸਿੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਦਾਨਿਆਂ ਦੇ ਸਮਝਾਉਣ ਨਾਲ ਈਸਾਈ ਬਣਦੇ-ਬਣਦੇ ਬਚ ਗਏ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂਅ ਆਇਆ ਸਿੰਘ, ਅਤਰ ਸਿੰਘ, ਸਾਧੂ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਸਨ। ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਤਸਦੀਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਹਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 1. ਡਾ: ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਵਿਤਾ, ਡਾ: ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਮਹਿਤਾ, 1972 ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬ, ਪਟਿਆਲਾ। 2. ਗਿਆਨੀ ਦਿੱਤ ਸਿੰਘ 'ਤੇ ਲੇਖ, ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿੱਖ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ, ਸੰਪਾਦਕ ਰੂਪ ਸਿੰਘ, ਧਰਮ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਮੇਟੀ, ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ, ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ। 3. ਸ: ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ, ਦੀ ਹੈਰੀਟੇਜ ਆਫ ਦ ਸਿੱਖਸ, ਪੰਨਾ 139.

-ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ
ਯੂਨੀਅਨ ਸਿਟੀ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ।

ਬੈਂਕ ਕਰਜ਼ੇ
ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਡੁੱਬਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਕਿਸਾਨੀ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਕਾਂ, ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਸਤੀਆਂ ਦਰਾਂ 'ਤੇ ਕਰਜ਼ੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਸਾਨ ਖੇਤੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਸਹਾਇਕ ਧੰਦੇ ਅਪਣਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਪੱਧਰ ਉੱਚਾ ਚੁੱਕ ਸਕਣ। ਪਰ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਕਰਜ਼ੇ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਪੈਸਾ ਫੁਕਰਪੁਣੇ ਵਿਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਟਰੈਕਟਰਾਂ, ਕੋਠੀਆਂ, ਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਖਰਚੀਲੇ ਵਿਆਹ-ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਉਤੇ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇਸ ਕਰਜ਼ੇ ਦੀ ਦਲਦਲ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਬਜਾਇ ਇਸ ਵਿਚ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋਰ ਡੂੰਘੇ ਧੱਸਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਸੋ, ਅੱਜ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਸਦਉਪਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਭ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾਡੇ ਰੌਸ਼ਨ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕੇਗੀ।

-ਰਾਜਾ ਗਿੱਲ (ਚੜਿੱਕ)
ਮੋ: 94654-11585

6-1-2015

 ਇਕ ਨਵੀਂ ਸਿੱਖਿਆ
ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਤੋਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸਿੱਖ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅੱਜ ਮੈਂ ਪੌਦਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ, ਇੰਜ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਰੋਟੀ ਮਿਲਣ ਦੇ ਚਾਅ ਨਾਲ ਉਹ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਣ। ਲਹਿਰਾ ਰਹੇ ਸੀ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵੇਖਦਿਆਂ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਉਸ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪੱਤਿਆਂ 'ਤੇ ਪਈ ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਮੁਰਝਾਏ ਅਤੇ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਲੱਗ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਰ ਹੈਰਾਨਗੀ ਸੀ, ਏਨੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹੋਰ ਨਵੇਂ ਨਰੋਏ ਪੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਗਏ ਸਨ ਤੇ ਉਹ ਪੱਤੇ ਖੁਸ਼ ਵੀ ਬੜੇ ਲੱਗ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਦੀ ਕੋਈ ਜ਼ਖ਼ਮ ਮਿਲਿਆ ਹੀ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਸ਼ਾਇਦ ਇਹੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਦਸਤੂਰ ਹੈ ਨਵੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਪਾਉਣ ਲਈ ਪੁਰਾਣੇ ਜ਼ਖਮ ਭੁੱਲਣੇ ਹੀ ਪੈਂਦੇ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਨਵੇਂ ਪੱਤੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਏ ਸਨ। ਪੁਰਾਣੇ ਜ਼ਖਮਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਤਾਂ ਪੈ ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਜ਼ਖਮੀ ਨਾ ਹੁੰਦੇ, ਫਿਰ ਇਹ ਏਨੇ ਸੋਹਣੇ ਪੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੇ? ਦੁੱਖ ਵੀ ਕਾਫੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਪਾਣੀ ਲਿਆਉਂਦਿਆਂ ਵੇਖਦੇ ਹੀ ਪੌਦੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਝੂਮਣ ਲੱਗ ਗਏ ਸਨ। ਅਜੀਬ ਨੇ ਇਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕਿੱਡਾ ਵੱਡਾ ਸਬਕ ਸਿਖਾ ਗਏ...।

-ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ
ਪਿੰਡ ਬਾਬੋਵਾਲ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ।

ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ
'ਇੰਟਰਨੈੱਟ' ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਹਰ ਇਕ ਦੀ ਜ਼ਬਾਨ 'ਤੇ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਉਮਰ ਵਿਚ ਉਹ ਭਾਵੇਂ ਬੱਚਾ ਹੋਵੇ, ਜਵਾਨ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬਜ਼ੁਰਗ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਹਰ ਬੱਚੇ ਕੋਲ ਮੋਬਾਈਲ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਵਿਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵੀ। ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਮਸਲਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬੱਚਾ ਇਸ ਸੁਵਿਧਾ ਦੀ ਸਹੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਗ਼ਲਤ। ਅੱਜ 80 ਫ਼ੀਸਦੀ ਨਕਲੀ ਐਡਰੈੱਸ ਫੇਸਬੁੱਕ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਕ ਆਦਮੀ ਕਈ-ਕਈ ਆਈ.ਡੀਆਂ ਬਣਾ ਕੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਦ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਏ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਇਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਠੋਸ ਨੀਤੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਅਕਾਊਂਟ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗਿਆ, ਫਾਰਮ ਵਿਚ ਆਧਾਰ ਕਾਰਡ ਦਾ ਨੰਬਰ ਲਿਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਕ ਆਦਮੀ ਕੇਵਲ ਇਕ ਆਈ.ਡੀ. ਹੀ ਬਣਾ ਸਕੇਗਾ।

-ਮਾ: ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਧਾਰੀਵਾਲ
ਨਵੀਂ ਆਬਾਦੀ ਜੀ.ਟੀ. ਰੋਡ, ਧਾਰੀਵਾਲ (ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ)।

ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਮੰਡੀ
ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਨੇ ਏਨੇ ਪੈਰ ਪਸਾਰ ਲਏ ਹਨ ਕਿ ਖਾਸ ਕਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਲਗਦੀ ਮੰਡੀ ਤਕਰੀਬਨ ਹਰੇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। 15-20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਆ ਕੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਹਰੇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਇਕ ਜਗ੍ਹਾ ਮੰਡੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਖੜ੍ਹਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਸ ਲੋੜਵੰਦ ਨੂੰ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਥੋਂ ਕੰਮ ਕਰਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਸਾਈਕਲ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਟਿਫਨ ਨਾਲ ਜਿਹੜੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਨਿਰਾਸ਼ ਫਿਰ 15-20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਵਾਪਸ ਖਾਲੀ ਹੱਥ ਘਰ ਨੂੰ ਮੁੜਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਸ਼! ਇਹ ਤਾਂ ਰੱਬ ਹੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਅੱਛੇ ਦਿਨ ਕਦੋਂ ਆਉਣਗੇ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਮਜ਼ਦੂਰ ਸੁੱਖ ਦੀ ਨੀਂਦ ਕਦੋਂ ਸੌਣਗੇ।

-ਕੇਵਲ ਸਿੰਘ ਬਾਠਾਂ
ਅਮਰਗੜ੍ਹ, ਸੰਗਰੂਰ।

3-1-2015

 ਛੁੱਟੀਆਂ ਦੀ ਗੱਲ

'ਅਜੀਤ' ਦੇ ਲੋਕ ਮੰਚ ਵਿਸ਼ੇ ਅਧੀਨ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਕੰਗ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਲੇਖ 'ਗੱਲ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ 'ਚ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦੇ ਐਲਾਨ ਦੀ' ਪੜ੍ਹਿਆ, ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਸਚਾਈ ਪੱਖੋਂ ਸੋਲਾਂ ਆਨੇ ਸੱਚ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਚਾਨਕ ਹੀ ਸ਼ਾਮ ਸਮੇਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਨਾ ਜਿਥੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਅੜਿੱਕਾ ਬਣਿਆ, ਉਥੇ ਸਕੂਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਪੱਖ ਤੋਂ ਵੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਅਜਿਹੇ ਅਚਨਚੇਤ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਸਕੂਲ ਮੁਖੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਫ਼ਤਰੀ ਕੰਮ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰਜ ਅੱਧਵਾਟੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਏ। ਮਾਣਯੋਗ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਪੰਜਾਬ ਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜੇਕਰ ਅਚਨਚੇਤ ਛੁੱਟੀਆਂ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਹੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਨ ਤਾਂ ਜੋ ਸਕੂਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸਬੰਧੀ ਸਾਰੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕੰਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਛੁੱਟੀ ਇਕ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ।

-ਮਾ: ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਘੁਡਾਣੀ
ਦੋਰਾਹਾ (ਲੁਧਿਆਣਾ)।

ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਅਧਿਆਪਕ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਤਰਸਯੋਗ ਹਾਲਤ ਦੇਖ ਕੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਆਪਣੀ ਬਦਲੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਕਰਵਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਗ਼ਰੀਬ ਵਰਗ ਦੇ ਬੱਚੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਿਣਤੀ 'ਚ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇੰਜ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਬੱਚੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਹੀ ਨਾ ਹੋਣ। ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਨਾ ਸਹੀ, ਮੀਂਹ, ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਲਈ ਸਹਾਰਾ ਤਾਂ ਬਣਨ। ਟੀ.ਵੀ. ਅਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਪੜ੍ਹ-ਸੁਣ ਕੇ ਬੜਾ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ 'ਚ ਬੱਚੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਸਕੂਲ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿਚ ਬੈਠ ਕੇ ਪੜ੍ਹਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਪਾਸੇ ਖਾਸ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

-ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਕਲੇਰ ਬੱਸੀਆਂ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਬੱਸੀਆਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਖੂਨੀ ਚੀਨੀ ਡੋਰ

ਅੱਜ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਮਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚੀ, ਮੇਰੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇਕ ਮਾਸੂਮ ਨੰਨੀ ਪਰੀ ਗੁਰਸਾਹਿਜਪ੍ਰੀਤ ਚੀਨ ਦੀ ਖੂਨੀ ਡੋਰ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣ ਗਈ। ਮੈਂ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਵੋਟਾਂ ਦਾ ਮੌਸਮ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਹਸਤੀਆਂ ਸਹਿਜਪ੍ਰੀਤ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਮਗਰਮੱਛ ਦੇ ਹੰਝੂ ਵਹਾਉਣ ਆਉਂਦੀਆਂ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਅਫ਼ਸੋਸ! ਅੱਜ ਇਸ ਦੁਖਦਾਈ ਮੌਤ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਆਗੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਮੁਨਾਸਿਬ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਖਰ ਕਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਚੀਨ ਵਾਲੀ ਖੂਨੀ ਡੋਰ ਸਾਡੇ ਗੱਲ ਕੱਟਦੀ ਰਹੇਗੀ? ਆਖਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੁਰਾਈਆਂ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਖ਼ਤੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ? ਆਖਰ ਸਰਕਾਰਾਂ ਲਈ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ? ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਪਰ ਆਓ ਇਸ ਖੂਨੀ ਡੋਰ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰੀਏ। ਅਧਿਆਪਕ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਸਵੇਰ ਦੀ ਸਭਾ ਮੌਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਡੋਰ ਦੀਆਂ ਬੁਰਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਣ। ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਵੀ ਚੰਗੇ ਪੈਸਿਆਂ ਦਾ ਲਾਲਚ ਛੱਡ ਕੇ ਇਸ ਡੋਰ ਦੀ ਵਿੱਕਰੀ ਨਾ ਕਰਨ।

-ਬੂਟਾ ਰਾਮ ਜਸਰਾ
ਪਿੰਡ ਸਾਰੰਗੜਾ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ।

29-12-2014

 ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ

ਬਹੁਤ ਚਿਰਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਡੇ 'ਤੇ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਅਸਰ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਆਪਾਂ ਸਾਰੇ ਭਲੀ-ਭਾਂਤ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ। ਸੰਭਾਲ ਤਾਂ ਕੀ ਕਰਨੀ ਜਿਹੜਾ ਪਾਣੀ ਸਾਨੂੰ 'ਪਰਮਾਤਮਾ' ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਅਸੀਂ ਉਹਦੀ ਸੰਭਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਕਾਹਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਸੀਂ ਸੋਚਦੇ ਹਾਂ ਸਾਡੇ ਪਾਣੀ ਬਚਾਉਣ ਨਾਲ ਕੀ ਬਣੇਗਾ। ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਬੂੰਦ-ਬੂੰਦ ਕਰਕੇ ਤਲਾਅ ਭਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਆਪਾਂ ਇਸੇ ਹੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਚਲੇ ਜਾਵਾਂਗੇ ਤਾਂ ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਉਹ ਦਿਨ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਇਕ-ਇਕ ਬੂੰਦ ਲਈ ਆਪਾਂ ਹੀ ਤਰਸਾਂਗੇ। ਗੱਡੀਆਂ, ਕਾਰਾਂ, ਮੋਟਰਾਂ ਨੂੰ ਧੋਣ ਵੇਲੇ ਭੋਰਾ ਖਿਆਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਪਾਣੀ ਕਿੰਨਾ ਕੀਮਤੀ ਹੈ। ਟੂਟੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਵੇ, ਕਦੇ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਕੱਪੜੇ ਧੋਣ ਵੇਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਆਪਾਂ ਕਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਅੱਜ ਤੋਂ ਹੀ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਇਸੇ 'ਚ ਸਾਡਾ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਭਲਾ ਹੈ।

-ਤੇਜਪਾਲ ਚਾਹਲਪੁਰੀ
ਵਾਰਡ ਨੰ: 6, ਪਿੰਡ ਚਾਹਲਪੁਰ, ਡਾਕ: ਡਘਾਮ, ਤਹਿ: ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ (ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ)।

ਗ਼ੈਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਹਮਲਾ

ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਫ਼ੌਜੀ ਸਕੂਲ 'ਤੇ ਜੋ ਹਮਲਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ 'ਚ ਬਿਆਨ ਕਰਨ 'ਤੇ ਹੀ ਰੂਹ ਕੰਬ ਉਠਦੀ ਹੈ ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਾਸੂਮਾਂ ਨੇ ਇਹ ਹਮਲਾ ਅੱਖੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਪਰਮਾਤਮਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦਾ ਬਲ ਬਖਸ਼ੇ ਤੇ ਜੋ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ 'ਚ ਨਿਵਾਸ ਬਖਸ਼ੇ। ਗਿਣਤੀ ਕਰਨੀ ਤਾਂ ਮਾਮੂਲੀ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਲਗਦੀ ਏ, ਇਕੱਲਾ-ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਸਵਾ ਲੱਖ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਬੱਚੇ ਮਨ ਕੇ ਸੱਚੇ ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਹੋਣ। ਕੀ ਕਸੂਰ ਸੀ ਵਿਚਾਰਿਆਂ ਦਾ? ਪਰ ਜਦ ਇਨਸਾਨ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਬਰਬਾਦੀ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਨਤੀਜੇ ਸਾਡੇ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹਨ। ਫੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਖਿੜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਸਲ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਸ਼ੈਤਾਨਾਂ ਨੇ। ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪੰਨਿਆਂ 'ਚ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਕਾਲੇ ਦਿਨ ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

-ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ
ਮੋਬਾਈਲ : 98761-98000.

ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ

ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਰੱਖਣ ਲਈ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਰੁੱਖ ਸਾਨੂੰ ਖਾਣ ਲਈ ਫ਼ਲ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸਕੂਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਸੋਹਣੇ ਫੁੱਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਰੁੱਖ ਸਾਨੂੰ ਠੰਢੀ ਛਾਂ ਆਦਿ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹਰ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰੁੱਖਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ ਹੋਣਾ ਅਤਿ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਅਦਾਰਾ 'ਅਜੀਤ' ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਈ ਗਈ ਰੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨੇ ਹਰ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਅੰਦਰ ਇਕ ਵੱਖਰਾ ਹੀ ਜੋਸ਼ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੀਏ, ਸਮਝੋ ਵਾਤਾਵਰਨ 'ਚ ਬਦਲਾਅ ਆਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ। ਸਾਨੂੰ ਖ਼ੁਦਗਰਜ਼ੀ ਤੋਂ ਕਿਨਾਰਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ, ਫਿਰ ਹੀ ਅਸੀਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵੱਲੋਂ ਬਖ਼ਸ਼ੇ ਸੋਮਿਆਂ ਦਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਨੰਦ ਮਾਣ ਸਕਾਂਗੇ।

-ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਕਲੇਰ ਬੱਸੀਆਂ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਬੱਸੀਆਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਪੇਂਡੂ ਸਿਹਤ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ

ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਇਆਂ 67 ਸਾਲ ਤੋਂ ਉਪਰ ਸਮਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਪਰ ਸਾਡੀ ਸਰਕਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕੀ, ਲੋਕ ਵਿੱਦਿਆ, ਪਾਣੀ ਗੁਰਬਤ, ਗਰੀਬੀ, ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ, ਬਿਜਲੀ, ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ, ਮਹਿੰਗਾਈ ਤੇ ਵਧੀਆ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਲਈ ਤਰਸ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿਦਿਆ ਤੇ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣੀਆਂ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂ ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿਚ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਕਸ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਕਾਰਨ ਮਰੇ ਨਵਜਾਤਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਵੈਣ ਨਹੀਂ ਮੁੱਕੇ ਸਨ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਪੇਂਡੂ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ ਵਿਚ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਢਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਮੁਹੱਈਆ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਕ ਵੱਡਾ ਮਾਮਲਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਵਿਚ ਪੁੱਜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਵਿਭਾਗ ਤਹਿਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦਾਂ ਅਧੀਨ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ1186 ਪੇਂਡੂ ਸਿਹਤ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ ਵਿਚ ਮਈ 2013 ਤੋਂ ਇਹ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਰੁਕ ਗਈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀਆਂ ਵਿਚ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਤੇ ਕੀ ਪੈਰਾਸੀਟਾਮੋਲ ਅਤੇ ਪੱਟੀਆਂ ਆਦਿ ਵੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖਮਿਆਜ਼ਾ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੇਂਡੂ, ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਮੱਧ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਲੋਕ ਭੁਗਤ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜੇਬ੍ਹ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਜਾਂ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿਚ ਮਹਿੰਗੇ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀਆਂ। ਜਿਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕੀਂ ਮੁਢਲੀਆਂ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਹੋਣਗੇ, ਉਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਕਿਵੇਂ ਤਰੱਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਲੋੜ ਹੈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਤੇ ਕਾਰਗਰ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਦੀ।

-ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ
ਪਿੰਡ ਗੇਹਲੜਾਂ (ਜਲੰਧਰ)।

ਲੋਕ ਮੰਚ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ

ਅਦਾਰਾ 'ਅਜੀਤ' ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ 'ਲੋਕ ਮੰਚ' ਜਿਥੇ ਇਕ ਪਾਸੇ ਉਭਰਦੇ ਲੇਖਕਾਂ ਲਈ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਸਿੱਧ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਦੂਸਰੇ ਪਾਸੇ ਇਹ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵੱਲ ਵੀ ਧਿਆਨ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਣਗੌਲੀਆਂ ਹੀ ਪਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਿਚ ਛਪੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੇਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਪਾਠਕ ਬੇਸਬਰੀ ਨਾਲ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ 'ਲੋਕ ਮੰਚ' ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਲਈ 'ਅਜੀਤ' ਦਾ ਸਮੂਹ ਸਟਾਫ਼ ਵਧਾਈ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ। ਪਰਮਾਤਮਾ ਕਰੇ 'ਅਜੀਤ' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਜਨਤਾ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਣ ਕੇ ਵਿਚਰਦਾ ਰਹੇ।

-ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ 'ਰਾਏ'
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ਪੁਰਾ, ਨੇੜੇ ਰਾਏਕੋਟ (ਲੁਧਿਆਣਾ)।

26-12-2014

 ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨ
ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ 62 ਸਾਲਾ ਬਾਅਦ ਅਸੀਂ 'ਲਾਜ਼ਮੀ ਅਤੇ ਮੁਫ਼ਤ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨ 2009' ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿਚ ਸਫਲ ਹੋਏ ਹਾਂ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਹਰ ਬੱਚੇ ਦਾ ਮੌਲਿਕ ਹੱਕ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲੋਂ ਬਾਹਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਬੱਚੇ ਹੋਟਲਾਂ, ਢਾਬਿਆਂ ਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ 'ਤੇ ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਮ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੀ 'ਲਾਜ਼ਮੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨ' ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਕੋਈ ਉਪਰਾਲਾ ਕਰ ਸਕੇਗਾ? ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀਆਂ ਕਈ ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿਚ ਨਕਾਰਾਤਮਿਕ ਰੁਚੀਆਂ ਵੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਠਵੀਂ ਜਮਾਤ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਫੇਲ੍ਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਅੱਜ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਹਰ ਮੁਹਾਜ਼ 'ਤੇ ਪਛੜ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਜੁਲਾਈ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਮਤਾ ਕਿ ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧ ਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਪੰਜਵੀਂ ਅਤੇ ਅੱਠਵੀਂ ਦੀਆਂ ਬੋਰਡ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਲਈਆਂ ਜਾਣ, ਇਕ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਉਪਰਾਲਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਮਤੇ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਲਾਗੂ ਕਰੇ ਤਾਂ ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਸਵਾਰਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਮੱਲਾਂ ਮਾਰ ਸਕਣ।

-ਕੇ. ਐਸ. ਅਮਰ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਕੋਟਲੀਖਾਸ, ਤਹਿ: ਮੁਕੇਰੀਆਂ (ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ)।

ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ
ਅੱਜ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਅਮਰਵੇਲ ਵਾਂਗ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਹਲੇ ਬੰਦੇ ਗੁਰਬਤ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਂਦੇ ਹੋਏ ਅੰਦਰੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਹ ਆਪਣੀ ਗ਼ਰੀਬੀ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਨਸ਼ੇ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਆਦੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਨਸ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਚੋਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਜੂਆ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਘਰ ਤਬਾਹ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੋੜ ਹੈ ਫੌਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾਵੇ।

-ਰਾਜਵੰਤ ਸਿੰਘ ਰਾਜੂ
ਰਾਏਕੋਟ (ਲੁਧਿਆਣਾ)।

ਮੇਲੇ ਬਨਾਮ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ
ਮੇਲੇ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ। ਪਰ ਅਫ਼ਸੋਸ ਕਿ ਅੱਜ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੇਲਿਆਂ 'ਤੇ ਸਿਆਸਤ ਭਾਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਮੇਲੇ 'ਚ ਵੱਡੀ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਤੇ ਛੋਟੇ ਮੇਲੇ 'ਚ ਛੋਟੀ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿਚ ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਆਮ ਹੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸੰਗਤਾਂ ਗੁਰੂ ਘਰ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਰਧਾ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਕਰਕੇ ਕਾਫੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਘਰ ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਪਿੱਛੇ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਵੀ.ਆਈ.ਪੀ. ਲੋਕ ਅੱਗੇ ਜਾਣ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਨੇ ਮੰਤਰੀ ਜੀ ਦੇ ਆਉਣ ਕਰਕੇ। ਇਥੇ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ, ਕਿਸੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ, ਕਿਸੇ ਬਿਮਾਰ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ। ਮੇਲਿਆਂ ਦਾ ਤੇ ਸਿਆਸੀ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸਾਂ ਦਾ ਆਪਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਮੇਲ ਨਹੀਂ। ਸੋ, ਮੇਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੇਲੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਅਖਾੜਾ ਨਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।

-ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਮੌੜ (ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ)।

25-12-2014

 ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ
ਅੱਜ ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਹੈ। ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਬਾਹਰੀ ਚਕਾਚੌਂਧ ਅਤੇ ਐਸ਼ਪ੍ਰਸਤੀ ਵਾਲੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੱਤਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ। ਇਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ ਸਾਡੀ ਜੀਵਨ-ਸ਼ੈਲੀ ਬਦਲੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਆਪਸੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਠੇਸ ਲੱਗੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ 'ਚ ਅਪਣੱਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਹਰ ਕੋਈ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਦਾ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਪੱਛਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਬਿਨਾਂ ਸਵਾਰਥ ਦੇ ਕੋਈ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਲੋੜ ਹੈ ਅੱਜ ਪੱਛਮੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ, ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਂ ਕਿ ਆਪਸੀ ਪਿਆਰ ਤੇ ਭਾਈਚਾਰਾ ਬਣਿਆ ਰਹੇ।

-ਸੇਵਾ ਰਾਮ ਸਿੰਗਲਾ
ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ, ਮੇਨ ਅਜੀਤ ਰੋਡ, ਬਠਿੰਡਾ।

ਜਾਗਰੂਕਤਾ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵਿਚ ਸੰਪਾਦਕ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਬਾਰੇ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੰਪਾਦਕ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ 1981-82 ਤੱਕ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਸਹੀ ਲੀਹਾਂ 'ਤੇ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਇਆ ਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦੇਣ ਦੀ ਬਜਾਇ ਝਾਤ ਮਾਰ ਕੇ ਦੇਖੀਏ ਕਿ ਕਾਲਾ ਦੌਰ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਲੀਹਾਂ ਉਤੋਂ ਲਾਹੁਣ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਦੋਸ਼ੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਵੀ ਕੀ ਕਰੇ ਜਦ ਬਦਤਰ ਹਾਲਤਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਵਿੱਤੀ ਨੁਕਸਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। 'ਅਜੀਤ' ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਲੇਖਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਲੇ ਪੜੇ ਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ ਯੋਗ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਵੱਲੋਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਮੋਢਾ ਜੋੜ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇ ਰਾਹ ਪਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ। ਸਿਜਦਾ ਹੈ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇਸ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ।

-ਸੁਖਪਾਲ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ
ਅਬਿਆਣਾ ਕਲਾਂ।

ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ
ਸਾਡੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪਾਵਨ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਅਤਿ-ਘਿਨੌਣੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਵਧਦੇ ਜਾਣਾ ਜਿਥੇ ਪੰਜਾਬ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਮੱਥੇ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਕਲੰਕ ਹੈ, ਉਥੇ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਵੀ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਭੁੱਲਣੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦੀ ਕਿ ਔਰਤ ਨੂੰ ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੇ ਵੀ ਰੱਬ ਦੇ ਸਮਾਨ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੋ, ਸਾਡੇ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ, ਲੇਖਕਾਂ, ਸਾਹਿਤਕਾਰਾਂ, ਗੀਤਕਾਰਾਂ ਤੇ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ਨੂੰ ਭਰੂਣ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

-ਰਾਣਾ ਮੱਲ੍ਹਾ
ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ।

ਸਰਕਾਰੀ ਛੁੱਟੀਆਂ
ਮੈਂ ਆਪ ਜੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਵਧਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਬਾਰੇ ਦਿਵਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਦਫ਼ਤਰਾਂ, ਸਕੂਲਾਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚ ਛੁੱਟੀਆਂ ਬਹੁਤ ਵਧ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਾਡਾ ਗ਼ਰੀਬ ਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ, ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਛੁੱਟੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਨਾਲੋਂ ਕਈ ਗੁਣਾ ਅੱਗੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਬਹੁਤ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਹੀ ਗੱਲ ਕਰ ਲਓ। ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨਾ ਤਾਂ ਅੱਧਾ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦਾ ਹੀ ਲੰਘ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਗੋਂ ਸਕੂਲਾਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਦਿਨ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦਿਨ ਦਾ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਅੰਤ ਵਿਚ ਮੈਂ ਕਹਾਂਗੀ ਕਿ ਸਾਡੇ ਗ਼ਰੀਬ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

-ਜਸ਼ਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ
ਕਲਾਸ ਸੱਤਵੀਂ, ਗੁੱਡਵਿਲ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਢਡਿਆਲਾ ਨੱਤ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ।

ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ
ਨੌਜਵਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਧੁੰਦਲਾ ਹੈ। ਵਿਆਪਕ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਕਾਰਨ ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੌੜ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਜਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਭਾਰਤ 'ਚ 16-24 ਸਾਲਾਂ ਦੇ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ ਹਨ। ਨਿਰੋਲ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਗਿਣਤੀ 4.7 ਕਰੋੜ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 2.6 ਕਰੋੜ ਮਰਦ ਹਨ ਅਤੇ 2.1 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਉਸ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ 'ਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਪੈਦਾਵਾਰ 'ਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਦਰ 8 ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ, ਉਦਾਰੀਕਰਨ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਸਗੋਂ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਟਾ 'ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਰਹਿਤ ਵਿਕਾਸ' ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

-ਰਣਦੀਪ ਸੰਗਤਪੁਰਾ
ਲਹਿਰਾਗਾਗਾ (ਸੰਗਰੂਰ)।

17-9-2013

 ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿਰੋਧੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਵਾਪਸ ਲਿਆ ਜਾਏ
ਸ੍ਰੀਮਾਨ ਜੀਓ,
ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਸਹਿਤ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਵੱਲੋਂ ਮਿਤੀ 09.08.2013 ਨੂੰ ਇਕ ਅਹਿਮ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਰੱਖਾਂ ਦੁਆਲੇ ਦਾ ਰਾਖਵਾਂ ਖੇਤਰ (ਈਕੋ ਸੈਂਸਟਿਵ ਜ਼ੋਨ) 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 100 ਮੀਟਰ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਇਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਬਚੀ ਹੋਈ ਵਾਤਾਵਰਣਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਖਰੀ ਸਾਹਾਂ 'ਤੇ ਹੈ, ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਮੈਨੂੰ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਨੁਕਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹਨ।
1. ਗਰੈਂਡ ਟਰੰਕ ਰੋਡ ਜਾਂ ਜਰਨੈਲੀ ਸੜਕ ਨੂੰ ਚੌੜਾ ਕਰਨ ਦੇ ਮੰਤਵ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸਾਰੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦਾ ਮੁਕੰਮਲ ਸਫਾਇਆ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
2. 'ਸ਼ਡਿਊਲ ਰੋਡ' ਦੇ ਨਾਂਅ 'ਤੇ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੜਕਾਂ ਨੂੰ ਚੌੜਾ ਕਰਨ ਦੇ ਮੰਤਵ ਨਾਲ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
3. ਵਾਤਾਵਰਨ ਪੱਖੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਮੀਰ, ਅਹਿਮ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਰੇਤਾ, ਬਜਰੀ, ਮਿੱਟੀ ਆਦਿ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ, ਉਦਯੋਗ ਲਗਾਉਣ ਜਾਂ ਐਸ਼-ਓ-ਆਰਾਮ ਲਈ ਕਾਲੋਨੀਆਂ ਕੱਟਣ ਦੇ ਨਾਂਅ ਉੱਪਰ ਪੱਧਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
4. ਦਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਲਗਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਉੱਪਰ ਧਾਰਮਿਕ ਅਸਥਾਨਾਂ, ਗਊਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਮੰਤਵ ਹੇਠ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
5. ਖੇਤਾਂ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹੇ ਰੁੱਖ ਜਾਂ ਬਰਮਾਂ ਉੱਪਰ ਲੱਗੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਛਾਂ ਆਦਿ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਫ਼ਸਲ ਘੱਟ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਕੇ ਲਗਭਗ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ) ਸਦਾ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਵਸੋਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਜਾਂ ਅਲੋਪ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰੱਖਾਂ ਦਾ ਘੇਰਾ ਜੇਕਰ 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 100 ਮੀਟਰ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਵੱਲੋਂ ਲਾਲਚ ਤੇ ਲਾਲਸਾਵਾਂ (ਪ੍ਰਤੱਖ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ) ਅਧੀਨ ਧਰਤੀ ਦੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਜੋ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਰਹਿਮ ਉੱਪਰ ਅੱਜ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਪਰ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਆਪਾ ਘਾਤਕ ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਦਖ਼ਲ-ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਰੱਖਾਂ ਤੱਕ ਵਧ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰਹਿਣਾ ਮੁਹਾਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਨਣ ਸ਼ਕਤੀ ਉੱਪਰ ਬੇਹੱਦ ਮਾਰੂ ਅਸਰ ਪੈਣ ਦੀ ਆਸ਼ੰਕਾ ਹੈ। ਰਹਿੰਦਾ-ਖੂੰਹਦਾ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਕੁ ਢਕਿਆ ਖੇਤਰ ਵੀ ਹਰਿਆਲੀ ਤੋਂ ਮਹਿਰੂਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨਾ ਸਮੁੱਚੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਦੇ ਤੁਲ ਹੈ।
ਮੇਰੀ ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ ਨਿਮਰਤਾ ਸਹਿਤ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪ ਜੀ ਰੌਸ਼ਨ-ਬੁੱਧ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹੋ। ਆਪ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਨਾਲ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਉੱਪਰ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਵਿਗਾੜਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਲਈ ਉਚਿਤ ਕਦਮ ਉਠਾਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਤੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਕ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਉਪਰਾਲਾ ਕਰ ਸਕੀਏ।

ਹੁੰਗਾਰੇ ਦੀ ਆਸ ਵਿਚ
-ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ
ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰੇਮੀ
ਮੋ: 94631-40554
E. mail : pnpp30@yahoo.com

24-12-2014

 ਵਹਿਸ਼ੀਆਨਾ ਕਾਰਾ
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੁਆਰਾ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਦੇ ਆਰਮੀ ਸਕੂਲ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਮਾਸੂਮ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਵਹਿਸ਼ੀਪੁਣੇ ਅਤੇ ਦਰਿੰਦਗੀ ਦੀ ਇੰਤਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਜਿੰਨੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਨਾਹਗਾਹ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਹਾਫਿਜ਼ ਸਈਦ ਵਰਗੇ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਜ਼ਹਿਰ ਉਗਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਨੂੰ ਇੱਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਹੱਤਿਆਕਾਂਡ ਤੋਂ ਸਬਕ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਪਣੀ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਆਵਾਮ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ ਪੂਰੀ ਸੰਜੀਦਗੀ ਨਾਲ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੱਤਵਾਦ 'ਤੇ ਨਕੇਲ ਪਾਵੇ। ਦੱਖਣ-ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਖਿੱਤੇ 'ਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਅਮਨ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੁਆਰਾ ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਮੁਲਕ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਹਾਰ ਕਰਨਾ ਹੋਰ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਉਂਜ ਵੀ ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿ ਦੇ ਕੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਸਿਵਾਏ ਬਰਬਾਦੀ ਦੇ ਕੁਝ ਵੀ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੁਲਕਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮਤਭੇਦ ਇਕ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ ਅੱਤਵਾਦ ਵਰਗੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕਜੁਟ ਹੋ ਕੇ ਇਸ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਵਿੱਢਣ।

-ਸੰਦੀਪ ਆਰੀਆ
ਬੀ-774, ਆਰੀਆ ਨਗਰ, ਫਾਜ਼ਿਲਕਾ।

ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀਆਂ
ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਦਾ ਪੁਤਲਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਈ ਵਾਰ ਇਨਸਾਨ ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਪੁਤਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀਆਂ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਪਾਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਆਪਸੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਸਾਂਝ ਨੂੰ ਤੋੜ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਫਿਰ ਆਪਣਿਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਤਰਸ ਤੇ ਰਹਿਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਆਪਣੀ ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀ ਦੇ ਤਰਕ ਨਾਲ ਦੂਜੇ 'ਚ ਗ਼ਲਤੀਆਂ ਕੱਢਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੂਰੀਆਂ ਵਧਣ ਲਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੱਚੀਆਂ ਤੇ ਖਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਦੇ ਵੀ ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਕਈ ਲੋਕ ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਕੱਚੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਝੱਟ ਕਿਸੇ ਦੀ ਸੁਣੀ-ਸੁਣਾਈ 'ਤੇ ਇਤਬਾਰ ਕਰਕੇ ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀ ਦੀ ਦਲਦਲ 'ਚ ਫਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਨੂੰ ਸੱਚ ਬੋਲਣਾ ਤੇ ਸੱਚ ਸੁਣਨਾ ਵੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸੋ ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਤੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀ ਹੋ ਵੀ ਗਈ ਹੈ ਤਾਂ ਮਿਲ ਬੈਠ ਕੇ ਦੂਰ ਕਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸੋ, ਗ਼ਲਤਫਹਿਮੀਆਂ 'ਚ ਪੈ ਕੇ ਸਮਾਂ ਨਾ ਗੁਆਓ। ਹਰ ਪਲ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਹੰਢਾਓ।

-ਸਨੇਹਇੰਦਰ ਮੀਲੂ ਫਰੌਰ
#932/21 ਖੰਨਾ।

ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਨਿੱਘ
ਅੱਜ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਦਲਾਓ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਵੀ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਭਾਵ ਮੋਬਾਈਲ, ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵਰਗੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਸੌਖਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਨਿੱਘ ਉਦੋਂ ਘਟਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਨਸਾਨ ਤੰਗੀਆਂ-ਤੁਰਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਦੋ-ਚਾਰ ਹੁੰਦਾ-ਹੁੰਦਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਚੱਕਰ 'ਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਏਨਾ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਿਆਂ ਨਾਲ ਦੁੱਖ-ਸੁੱਖ ਵੀ ਸਾਂਝਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦਾ। ਇਹ ਵੀ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣਿਆਂ ਦੇ ਪਿਆਰ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਧੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਕ-ਸਬੰਧੀਆਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਘਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਇਹ ਵਿਚਾਰਨਾ ਪਵੇਗਾ ਕਿ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚ ਵਧਦੀ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਨਿੱਘ ਦੀਆਂ ਤੰਦਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਸਕੀਏ।

-ਬੰਤ ਘੁਡਾਣੀ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਘੁਡਾਣੀ ਕਲਾਂ, ਲੁਧਿਆਣਾ।

14-11-2014

 ਸਫ਼ਾਈ ਮੁਹਿੰਮ

ਮੇਰੇ ਵਿਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਸਫ਼ਾਈ ਮੁਹਿੰਮ ਤਦ ਹੀ ਸਫਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨ ਨਾਲ ਕਰੀਏ ਅਤੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕਰੀਏ ਤੇ ਲਗਨ ਨਾਲ ਇਸ ਪਾਸੇ ਜੁੱਟ ਜਾਈਏ ਤੇ ਇਹ ਸੋਚ ਛੱਡੀਏ ਕਿ ਇਹ ਕੰਮ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਮੁਢਲਾ ਫਰਜ਼ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਈਏ ਤਾਂ ਯਕੀਨਨ ਹੀ ਇਕ ਦਿਨ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਪੂਰਾ ਹੋ ਸਕੇਗਾ।

-ਸੇਵਾ ਰਾਮ ਸਿੰਗਲਾ
ਮੇਨ ਅਜੀਤ ਰੋਡ, ਬਠਿੰਡਾ।

ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ

ਸੰਗੀਤ ਇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਹਿਣ ਹੈ, ਰੂਹ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਤੇ ਤਨ-ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਰਤਾਰਾ। ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਵੀ ਜ਼ਾਹਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਕਾਰ ਵਿਹਾਰ, ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮਰਨ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੱਖ ਸੰਗੀਤ ਬਿਨਾਂ ਅਧੂਰੇ ਹਨ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਅੱਜ ਮੁਨਾਫ਼ੇਖੋਰ ਦਿਮਾਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰੂਹ ਦੀ ਇਸ ਖੁਰਾਕ ਵਿਚੋਂ ਤਿਜੌਰੀਆਂ ਭਰਨ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਇਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਸੰਗੀਤ ਸ਼ੋਰ-ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਉਭਰਿਆ ਹੈ। ਤਣਾਅ ਭਜਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵਸੀਲਾ ਖ਼ੁਦ ਤਣਾਅ ਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਗੀਤਾਂ 'ਚੋਂ ਕੋਮਲਤਾ ਗਾਇਬ ਹੈ। ਸਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਬਹੁਲਤਾ ਵਿਚ ਗਾਇਕ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਹੁਤ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਕੁੜੀਆਂ, ਬੋਤਲਾਂ ਤੇ ਲੜਾਈਆਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਇਕ ਨਵਾਂ ਰੁਝਾਨ ਬ੍ਰਾਂਡਿਡ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਵਾਲਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਕਈ ਵਾਰ ਗਾਇਕ ਕਿਸੇ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਕਰਦਾ ਏਜੰਟ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਬਦਲਾਓ ਸਮੇਂ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਜੇਕਰ ਬਦਲਾਓ ਦੇ ਨਾਂਅ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਕਲਾ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮੁਹਾਂਦਰਾ ਹੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਕਲਾ ਨੂੰ ਉੱਕਾ ਬੇਪਛਾਣ ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਸੁਰ ਨੂੰ ਸ਼ੋਰ ਵਿਚ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕਰੀਏ।

-ਬਲਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਮਾਘ
ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ।

ਕੁਦਰਤੀ ਸੋਮੇ

ਕੁਦਰਤੀ ਸੋਮਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਸਾਡਾ ਸਭ ਦਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਹੈ। ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੁਆਰਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਸੋਮਿਆਂ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ ਸਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗੀ ਪਵੇਗੀ। ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹੇਠਾਂ ਜਾਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਵਾਸਤੇ ਦਲਦਲੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸੋਮਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਹਰੀਕੇ ਪੱਤਣ ਦੇ ਦਲਦਲੀ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ 20000 ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ ਹੁਣ 5000 ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 8600 ਹੈਕਟੇਅਰ ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 4100 ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਰੋਪੜ ਦੀ ਦਲਦਲੀ ਧਰਤੀ ਵਿਚ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਰਾਖ ਸਦਕਾ ਇਸ ਦਾ ਰਕਬਾ 1365 ਹੈਕਟੇਅਰ ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 1000 ਹੈਕਟੇਅਰ 'ਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਰਸਾਇਣ ਲਗਾਤਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਪੈਣ ਕਰਕੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਵਾਸਤੇ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂ ਹੁਣ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਾਂਜਲੀ ਦੀ ਦਲਦਲੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਸਿਮਟ ਕੇ 2 ਕਿ.ਮੀ. ਤੱਕ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੌਦੇ ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਪਾਣੀ ਵਿਚੋਂ ਖਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੁਣ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਆਓ, ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਰਲ-ਮਿਲ ਕੇ ਦਲਦਲੀ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਸੋਮਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਈਏ ਤੇ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਬਣਾਈਏ।

-ਡੀ.ਡੀ. ਧਵਨ
1160 ਅਰਬਨ ਇਸਟੇਟ-1, ਜਲੰਧਰ।

31-7-2014

 ਘਿਨਾਉਣੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਇਕਜੁੱਟ ਹੋਣ ਦਾ ਸਮਾਂ

ਮੈਂ ਯੂ. ਐਸ. ਫੌਜ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਇਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਇਹ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਇੰਨੇ ਜਬਰ-ਜਨਾਹ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਰਕਾਰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੁਝ ਕਰ ਰਹੀ ਤਾਂ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਸਿਰ ਝੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਕਿੰਨੀ ਸ਼ਰਮ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਇਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅਜਿਹੇ ਘਿਨਾਉਣੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦਾ ਖਾਤਮਾ ਕਰੀਏ।

ਦਲਜੀਤ ਸਿੰਘ
Email : daljitsingh708@gmail.com

3-1-2014

 ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਹੱਕ

ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦੌਰਾਨ ਲੱਖਾਂ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਜਾਨੀ ਤੇ ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਪੰਜਾਬ ਕਾਫੀ ਜੱਦੋ-ਜਹਿਦ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਸ਼ਾ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੂਬਾ ਬਣਿਆ ਪ੍ਰੰਤੂ ਇਸ ਦੇ ਅੰਗ ਕੱਟ ਕੇ ਹਰਿਆਣਾ ਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਬਣਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਸਬੰਧੀ ਇਨਸਾਫ਼ ਨਾ ਕਰਕੇ ਕਈ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਦੇ ਇਲਾਕੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਬੇ ਦੇ ਬਨਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਇਕ ਦੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੇ-ਦਰਬਾਰੇ ਬਣਦਾ ਮਾਣ ਸਤਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਮੌਜੂਦਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਰਕਾਰੀ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਿਚ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਪ੍ਰੰਤੂ ਅਫਸਰਸ਼ਾਹੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ ਕੀ ਵੈਰ ਹੈ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੇਜ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਰਬੇ ਵਰਤਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

-ਬੱਬੀ ਪੱਤੋ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਪੱਤੋ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ (ਮੋਗਾ)।

ਤੇਜ਼ਾਬੀ ਹਮਲੇ

ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਤੇਜ਼ਾਬੀ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤਾਂ ਲਈ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਇਹ ਵਕਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ, ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ। ਅਸਲ ਮੁੱਦਾ ਤਾਂ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦੇਣ ਦਾ ਹੈ। ਤੇਜ਼ਾਬ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਕ, ਮਾਨਸਿਕ, ਬੌਧਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੱਟ ਵੱਜਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵੈਮਾਨ, ਇੱਜ਼ਤ, ਹੌਸਲਾ ਸਦਾ ਲਈ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਤੈਅ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਤੇਜ਼ਾਬੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਰੁਕਣਗੀਆਂ। ਸਖ਼ਤ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਇਲਾਜ ਹਨ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਹ ਦਿਨ ਦੂਰ ਨਹੀਂ, ਸਾਨੂੰ ਬਿਰਧ, ਅਨਾਥ, ਵਿਧਵਾ ਆਸ਼ਰਮ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਜ਼ਾਬੀ ਆਸ਼ਰਮ ਬਣਾਉਣੇ ਪੈਣਗੇ।

-ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 'ਜੈਤੋ'
ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ, ਰਾਮੇਆਣਾ (ਫਰੀਦਕੋਟ)।

'ਭਾਗ ਸਿਰਜਣੇ ਪੈਂਦੇ...'

ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ 'ਅਜੀਤ' ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਸਫ਼ੇ 'ਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਬੱਬੂ ਤੀਰ ਦਾ ਕਾਲਮ 'ਭਾਗ ਸਿਰਜਣੇ ਪੈਂਦੇ ਨੇ, ਲਕੀਰਾਂ 'ਚੋਂ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦੇ' ਪੜ੍ਹਨ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਲੇਖਿਕਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲੇਖ ਵਿਚ ਠੁੱਕਦਾਰ ਬੋਲੀ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਚੰਗੇ-ਮਾੜੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਡਟ ਕੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਡਾ: ਬਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਦੀ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਬਾਰੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵੀ ਕਾਬਲ-ਏ-ਤਾਰੀਫ਼ ਲੱਗੀ।

-ਜਸਵਿਨ
ਕਮਲ ਕਾਲੋਨੀ, ਸਮਰਾਲਾ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਕਾਲਾ ਕਾਰੋਬਾਰ

ਨਸ਼ਿਆਂ ਨੇ ਸਾਡੀ ਸਰੂ ਵਰਗੀ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਅਣਆਈ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੱਚਮੁੱਚ ਹੁਣ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਜਾਗਣ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਡਟਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੈ। ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਸੌਦਾਗਰਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲਾਮਬੰਦ ਹੋ ਕੇ ਇਸ ਮਕੜਜਾਲ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਕਚਹਿਰੀ ਵਿਚ ਨੰਗਿਆਂ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਚੰਗੇ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਥਾਪੜਾ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿਚ ਹਰ ਜਾਗਰੂਕ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਬਣਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

-ਨਵਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਢਿੱਲੋਂ
ਦੀਪਗੜ੍ਹ (ਬਰਨਾਲਾ)।

ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ

ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਚਾਹੇ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਮੱਲਾਂ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਕੱਢ ਸਕਿਆ। ਵਿਆਹ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕੋਈ ਕੰਮ, ਅੱਜ ਵੀ ਮਹੂਰਤ ਦੇਖੇ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਵਿਗਿਆਨ ਜੋ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਬਤ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਟਕਲਪੱਚੂ ਤੋਂ ਸਿਵਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਹੱਲ ਲਈ ਤਾਂਤਰਿਕਾਂ ਕੋਲ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਲੁੱਟ ਸ਼ਰੇਆਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤਾਂਤਰਿਕਾਂ ਦੇ ਹੱਥੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਜਾਨੀ-ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜੋ ਹੁਣ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗ਼ੈਰ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਾਬਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਹਾਦਸਿਆਂ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਗ੍ਰਸਤ ਲੋਕ ਜਾਨਾਂ ਗੁਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਲੀਹਾਂ 'ਤੇ ਚੱਲਣਾ ਬੜਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਜ ਹੈ ਪਰ ਅੱਜ ਲੋੜ ਹੈ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਦੀ, ਉਸ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਦੀ। ਉਸ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਤਰੱਕੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਿਤਾਉਣ ਦੀ, ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਤਰੱਕੀ ਦੀਆਂ ਲੀਹਾਂ 'ਤੇ ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰਵਿਊ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਊਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਆਓ, ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਅੰਨ੍ਹੇ ਖੂਹ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਕੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨ ਦੁਨੀਆ 'ਚ ਕਦਮ ਧਰੀਏ।

-ਰਾਜਵੰਤ ਸਿੰਘ ਰਾਜੂ
ਨੇੜੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਆਟੋ ਸਪੇਅਰਜ਼, ਲੁਧਿਆਣਾ ਰੋਡ, ਰਾਏਕੋਟ।

28-9-2013

 ਇਨਸਾਫ਼ ਤੋਂ ਉਮੀਦ
ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ 16 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ 23 ਸਾਲਾ ਲੜਕੀ ਦਾਮਨੀ ਨਾਲ ਸਮੂਹਿਕ ਜਬਰ-ਜਨਾਹ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਚਾਰ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਾਕੇਤ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ। ਪੂਰਾ ਦੇਸ਼ ਹੀ ਇਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਨਾਲ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਬਲਾਤਕਾਰ ਨੂੰ ਠੱਲ੍ਹ ਪੈ ਜਾਵੇਗੀ।

-ਸੁਖਦੀਪ 'ਸੁੱਖਾ' ਪੰਚ
ਪਿੰਡ ਸੁਖਾਣਾ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

23-9-2013

 ਹਾਅ ਦਾ ਨਾਅਰਾ
'ਅਜੀਤ' ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਸਫ਼ੇ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਲਈ ਹਾਅ ਦਾ ਨਾਅਰਾ ਮਾਰਦਾ ਲੇਖ 'ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ' ਪੜ੍ਹਿਆ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤਾਂ ਕੀ ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਪੰਜਾਬੀ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਸ਼ੁੱਭ ਸ਼ਗਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਤੱਕਦੇ ਵੀ ਹਾਂ। ਨਾ ਤਾਂ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਵਾਸੀ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰੋ: ਧਰੈਨਵੱਰ ਨੇ ਸਾਡੇ ਮੂੰਹ 'ਤੇ ਚੰਗੀ ਚਪੇੜ ਮਾਰੀ ਹੈ। ਇਕ ਗ਼ੈਰ-ਪੰਜਾਬੀ ਬੰਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸਮਝ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਦਾ ਝੰਡਾ ਉੱਚਾ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ ਪਰ ਅਸੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਤੋਂ ਮੂੰਹ ਮੋੜ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਅਸੀਂ ਭੁਗਤ ਵੀ ਰਹੇ ਹਾਂ ਤੇ ਅੱਗੇ ਭੁਗਤਾਂਗੇ ਵੀ। ਪ੍ਰੋ: ਸਾਹਿਬ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੇ ਸ਼ੈਦਾਈ ਹਨ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਾਸੀਆਂ 'ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਵੀ ਹਨ। ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਾਂ 'ਚ ਲੱਚਰਤਾ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰ ਸ਼ਰਾਬ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਚਿੰਤਤ ਹਨ। ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਹੀ ਪੰਜਾਬ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਆਪਾਂ ਬੇਗਾਨੇ ਤੋਂ ਹੀ ਸਿੱਖ ਲਈਏ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂ-ਬੋਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਪਿਆਰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਹੈ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ 'ਚ ਲਿਜਾ ਕੇ ਸੰਵਾਰਨਾ ਹੈ।

-ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਬੱਬੀ
ਪਿੰਡ ਤੱਖਰਾਂ (ਲੁਧਿਆਣਾ)।

ਆਨ-ਲਾਈਨ ਜ਼ਮਾਨਾ
ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦਾ ਬੋਲਬਾਲਾ ਕਾਫੀ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਕਾਫੀ ਫਾਇਦੇ ਵੀ ਹਨ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ। ਜੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਫਾਇਦੇ ਵੱਧ ਹਨ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਹੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਏ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਕਾਫੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਘਰ ਵਿਚ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿਚ ਵਿਹਲੇ ਸਮੇਂ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੁਆਰਾ ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੌਖਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੁਆਰਾ ਬਿਜਲੀ ਬਿੱਲ, ਸਕੂਲ ਫੀਸਾਂ, ਰੇਲਵੇ ਟਿਕਟ, ਅਸਾਮੀਆਂ ਆਦਿ ਭਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।

-ਅਜੈ ਕੁਮਾਰ
ਮੌੜ ਮੰਡੀ, ਬਠਿੰਡਾ।
bba.ajay@gmail.com

ਕਾਨੂੰਨ 'ਚ ਸੋਧ ਦੀ ਲੋੜ
ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜਬਰ-ਜਨਾਹ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਅਦਾਲਤ ਵੱਲੋਂ ਨਾਬਾਲਿਗ ਦੋਸ਼ੀ ਬਾਰੇ ਜੋ ਫ਼ੈਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਇਸ ਨਾਲ ਅਜਿਹੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹੌਸਲਾ ਮਿਲੇਗਾ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਨਾਬਾਲਿਗ ਜੋ ਭਾਵੇਂ 17 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਉਮਰ ਦਾ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਕੁਝ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਜ਼ਾ ਤਾਂ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਹੀ ਮਿਲਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਕਾਨੂੰਨ 'ਚ ਸੋਧ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਨਾਬਾਲਿਗਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਹੱਦ ਘਟਾਈ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

-ਪਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ
ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ।
palwinder_dhariwal@yahoo.com

ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲੋ
ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਕਦੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਿੜੀ ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਪੁਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਅੱਜ ਇਸ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਿੜੀ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਲੁੱਟਣ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਦਸ਼ਾ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਵਿਗੜਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਿਰ ਕਰਜੇ ਦਾ ਬੋਝ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਥੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰੀ ਕਰਕੇ ਲੁੱਟਾਂ-ਖੋਹਾਂ ਅਤੇ ਨਸ਼ੇ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਠੱਲ੍ਹ ਪਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।

-ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਗਿਆਸਪੁਰਾ
ਮੋਬਾਈਲ : 94174-70951.

14-9-2013

 ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਹਾਲਤ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਬਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹਮਦਰਦ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਸਹੀ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਇਸ ਵਿਗੜ ਰਹੀ ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਤ ਦੀ ਮੀਡੀਏ ਵਿਚ ਚਰਚਾ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਹੱਥ ਇਕ ਮੁੱਦਾ ਵੀ ਲੱਗ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਚਾਈ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਨਾਲੋਂ ਖਰਚ ਕਾਫੀ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੀਆਂ ਤਨਖਾਹਾਂ ਦੇਣ ਦੇ ਲਾਲੇ ਪਏ ਹਨ। ਕਈ-ਕਈ ਮਹੀਨੇ ਤਨਖਾਹਾਂ ਲੇਟ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਅਤੇ ਪੈਨਸ਼ਨਰਾਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰਨ ਸਰਕਾਰ ਵਿਰੁੱਧ ਧਰਨੇ ਅਤੇ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਕਰਨੇ ਪੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਅਤੇ ਪੈਨਸ਼ਨਰਾਂ ਦੀ ਬਕਾਇਆ ਹੋਈ ਪਈ 8 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਭੱਤੇ ਦੀ ਕਿਸ਼ਤ (ਜਨਵਰੀ 2013 ਤੋਂ) ਭੁੱਲ ਗਏ ਲਗਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਜੁਲਾਈ 2013 ਤੋਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਭੱਤੇ ਦੀ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਿਸ਼ਤ ਦਾ ਬਹੁਤ ਛੇਤੀ ਐਲਾਨ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੋ, ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਰਮਾਏਦਾਰੀ ਤੋਂ ਟੈਕਸ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਪਏਗੀ। ਵਪਾਰੀ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਬਿਨਾਂ ਬਿੱਲ ਦਿੱਤਿਆਂ ਆਪਣਾ ਸਾਮਾਨ ਵੇਚੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦਾ ਚੂਨਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਨਤਾ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਬਿੱਲ ਮੰਗਣ ਤੋਂ ਸੰਕੋਚ ਕਰਦੇ ਹਨ।

-ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ 'ਰੁਲਦੂਵਾਲਾ'
ਹੈਲਥ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਅਮਰਗੜ੍ਹ (ਸੰਗਰੂਰ)।

ਔਰਤ ਮਹਿਫੂਜ਼ ਨਹੀਂ
ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਸਮੂਹਿਕ ਦੁਰਾਚਾਰ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਰੁਕਣ ਦਾ ਨਾਂਅ ਨਹੀਂ ਲੈ ਰਹੀਆਂ। ਜੀਵਨ ਦਾ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਖੇਤਰ ਨਹੀਂ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਔਰਤ ਦਾ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਸਾਡਾ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਮਰਦ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਔਰਤ ਨਾਲ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਹਿੰਸਾਤਮਕ ਘਟਨਾਵਾਂ, ਦੁਰਾਚਾਰ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇ ਦਹੇਜ ਖਾਤਰ ਸਾੜਨ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੇ ਜਿਥੇ ਔਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਹੈ, ਉਥੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਹਿਮ ਵੀ ਭਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਔਰਤ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਏ ਹਨ ਪਰ ਹਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦੁਰਾਚਾਰ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਜਿਉਂ ਦੀ ਤਿਉਂ ਵਾਪਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਸ਼ਹਿਰਾਂ, ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ, ਬੱਸ ਅੱਡਿਆਂ, ਸਰਕਾਰੀ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਆਦਿ ਵਿਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਔਰਤ ਮਹਿਫੂਜ਼ ਨਹੀਂ। ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਨੈਤਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅਮੀਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਸੇ ਤੋਂ ਵੀ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

-ਨਵਤੇਜ ਸਿੰਘ ਮੱਲ੍ਹੀ
ਪਿੰਡ ਭਾਗੋਕਾਵਾਂ, ਡਾਕ: ਮਗਰਮੂਦੀਆਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ।

ਬਿਮਾਰ ਮਾਨਸਿਕਤਾ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਆਗੂ ਦਾਭੋਲਕਰ ਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਤਲ ਆਦਰਸ਼ਵਾਦੀ ਸਮਾਜ ਦਾ ਕਤਲ ਹੈ। ਅੱਜ ਵੀ ਅਸੀਂ ਬਿਮਾਰ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਹੱਥ 'ਤੇ ਹੱਥ ਧਰੀ ਬੈਠੇ ਆਪਣੀ ਗਰੀਬੀ ਨੂੰ 'ਬਦਰੂਹਾਂ' ਦਾ ਸਰਾਪ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ। ਇਥੇ ਸਾਡੀ ਉੱਚ-ਵਿੱਦਿਆ ਕੋਈ ਮਾਅਨੇ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੀ। ਅੱਜ ਜਦੋਂ ਪੜ੍ਹਿਆ-ਲਿਖਿਆ ਵਰਗ ਵੀ ਮੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ 'ਕੀਮਤੀ' ਮੁੰਦਰੀਆਂ ਪਾਈ ਬੈਠਾ ਚੰਗੇਰੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਬੁਣਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਦਾ ਕੀ ਹਾਲ ਹੋਵੇਗਾ? ਕਦ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਝੂਠੇ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਮਗਰ ਲੱਗੇ ਰਹਾਂਗੇ? ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬਲੀਆਂ ਦੇ ਕੇ ਅਸੀਂ ਕਿਸ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ? ਆਓ, ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਰਲਮਿਲ ਕੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬਿਮਾਰ ਜਾਂ ਵਿੱਤੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਭੋਲੇ-ਭਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਤੋਂ ਬਚਾਈਏ।

-ਜਗਤਾਰ ਗਿੱਲ
ਬੱਲ ਸਚੰਦਰ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ।

23-7-13

 ਨਸ਼ਾ ਬਨਾਮ ਪੰਜਾਬ

ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਵਿਕਰੀ, ਵਪਾਰ ਤੇ ਸਿਆਸੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰੀ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਚਰਚਾ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰਾਂ ਉਪਰ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਵੱਡੀ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਮੁੱਢੋਂ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦੇ ਅਜੋਕੇ ਆਗੂ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਆਕਾਵਾਂ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਫਰਜ਼ ਭੁਲਾ ਬੈਠੇ ਹਨ। ਸੋ, ਇਕ ਬੇਨਤੀ ਹੈ, ਇਕ ਅਪੀਲ ਹੈ, ਸਮੂਹ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂਅ, 'ਛੱਡ ਦਿਓ ਪੰਜਾਬੀਓ, ਮਾਰੂ ਨਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ, ਮੁੜ ਆਓ, ਦੁੱਧ ਦਹੀਂ ਘੀ ਮੱਖਣ ਲੱਸੀ ਦੀ ਨਰੋਈ ਖੁਰਾਕ ਵੱਲ। ਜੇਕਰ 'ਆਪਣਾ ਪੰਜਾਬ' ਬਚਾਉਣਾ ਹੈ ਤਾਂ।'

-ਇੰਜ. ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਲੁੱਧਰ
4724, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕਵਾੜਾ, ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ।

ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ

ਫੋਕੀ ਤਰੱਕੀ ਤੇ ਝੂਠੀ ਐਸ਼ੋਇਸ਼ਰਤ ਵਿਚ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਭੁੱਲ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਮਾਪੇ ਆਪਣਾ ਦਰਦ ਬਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਦੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ ਤੇ ਝੱਲ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਸੋਚਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਹਰ ਜੋੜਾ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਲੱਗ ਹੋਣ ਲਈ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਹੋਵੇ, ਕੋਈ ਕੁਝ ਨਾ ਕਹੇ, ਪਰ ਕੀ ਇਹ ਸਹੀ ਹੈ। ਅਜੋਕੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪਾਲਿਆ, ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਤੇ ਇਸ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਸਕਣ। ਪਰ ਅੱਜ ਹਰ ਤੀਜੇ ਜਾਂ ਚੌਥੇ ਘਰ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਦਾਸਤਾਨ ਹੈ। ਮਾਪੇ ਉਹ ਬੋਹੜ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਛਾਵੇਂ ਬੈਠ ਅਸੀਂ ਠੰਢੀ ਛਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਨਾ ਹੈ। ਇਕ ਮਾਂ ਵੀਹ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪਾਲਦੀ ਤੇ ਵੱਡਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਘਰ ਵਾਲੀ ਵੀਹ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਝੁਕਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਸੋ, ਅੱਜ ਲੋੜ ਹੈ ਸਰਵਣ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੀ।

-ਜਸਦੀਪ ਸਿੰਘ ਖੰਨਾ
ਮੋਬਾਈਲ : 94630-57786.

ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ

ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਔਖੀਆਂ ਰਾਹਾਂ ਤੋਂ ਦੀ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੋਚ ਮਾਈਕਲ ਨੌਬਸ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਰਖਾਸਤ ਕਰਨ ਨੂੰ ਭਾਵੇਂ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖੇਡ ਹਸਤੀਆਂ ਨੇ ਚੰਗਾ ਮੰਨਿਆ ਹੈ ਪਰ ਇਕਦਮ ਕੋਚ ਪਦ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਨਾਲ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਸੰਭਲਣ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਹਾਲੈਂਡ ਦੇ ਰੌਲੈਂਡ ਅਲੈਟਮੈਨ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਦੀ ਵਾਗ ਡੋਰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਵੀ ਚੁਣੌਤੀ ਭਰਿਆ ਕਾਰਜ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਪ੍ਰੇਮੀ ਲਗਾਤਾਰ ਹਾਕੀ 'ਚ ਸੁਧਾਰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਨੇ। ਇਹ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਹੀ ਦੱਸੇਗਾ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀ ਰੰਗ ਲਿਆਏਗਾ। ਫਿਲਹਾਲ ਅਜੇ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਥੇ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਮੈਚਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਾਂਗ ਆਮ ਚੈਨਲਾਂ 'ਤੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਜੇਕਰ ਹਾਕੀ ਪ੍ਰਸਾਰਨ ਆਮ ਚੈਨਲਾਂ 'ਤੇ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਜ਼ੋਰ-ਸ਼ੋਰ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਹਾਕੀ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਤਾਂ ਨਤੀਜੇ ਜ਼ਰੂਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਸ ਮੁਤਾਬਿਕ ਹੋਣਗੇ ਕਿਉਂਕਿ ਹਾਕੀ ਦਾ ਘੱਟ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਰਾਹ ਵਿਚ ਰੋੜਾ ਹੈ।

-ਜਸਬੀਰ ਦੱਧਾਹੂਰ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਦੱਧਾਹੂਰ, ਤਹਿ: ਰਾਏਕੋਟ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

 

29-6-2013

 ਲੋਕ ਸੰਘਰਸ਼
ਅੱਜ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਆਦਿਵਾਸੀ, ਕਿਸਾਨ, ਮਜ਼ਦੂਰ ਅਤੇ ਦੇਹਾਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਹੈ। ਗਰੀਬ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਇਸ ਦੌਰ 'ਚ ਵੀ ਸੱਤਾ ਦੇ ਗਲਿਆਰਿਆਂ 'ਚ ਅਣਸੁਣੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਬਹੁਤੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀਆਂ ਆਪਣੇ ਅਸੂਲਾਂ ਤੋਂ ਭਟਕ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੱਤਾ 'ਚ ਬਣੇ ਰਹਿਣਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਜਿਊਣ ਦਾ ਹੱਕ ਮੰਗ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੱਤਾਧਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਉਹ ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਉੱਠੇ ਹੱਕਾਂ ਨੂੰ ਚਿੜ੍ਹਾਉਣ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੁੱਸਾ ਦਿਵਾਉਣ। ਸਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹੁਕਮਰਾਨ ਰਾਜਨੀਤਕ ਦਲ ਆਮ ਆਦਮੀ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦਾ ਰੋਣਾ ਰੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਕੁਰਸੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਵਿਵਸਥਾ 'ਚ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਤਾਂ ਜਗਾ ਰਹੇ ਹਨ ਪ੍ਰੰਤੂ ਵਿਦਵਾਨ ਮੰਨ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਚੋਰ ਜਮਾਤ 'ਚੋਂ ਲਗਭਗ ਸਭ ਨੂੰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਚੋਰ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਭਵ ਹੈ ਤਾਂ ਚੋਰ ਵਿਵਸਥਾ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗੀ। ਹਾਕਮ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿਚ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਰ ਅੱਜ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਉਤਰ ਆਇਆ, ਸਰਕਾਰ ਤੇ ਹੁਕਮਰਾਨ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

-ਪ੍ਰਸ਼ੋਤਮ ਪੱਤੋ
ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਪੱਤੋ ਹੀਰਾ ਸਿੰਘ (ਮੋਗਾ)।

ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ
ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਅੰਦਰ ਔਰਤਾਂ ਲਈ 33 ਫ਼ੀਸਦੀ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੰਵਿਧਾਨ ਮੁਤਾਬਿਕ ਸਾਰੇ ਪੰਚਾਇਤੀ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਔਰਤ ਵਰਗ ਲਈ ਤੀਜਾ ਹਿੱਸਾ ਰਾਖਵਾਂ ਹੈ। ਕਹਿਣ ਨੂੰ ਤਾਂ ਅਜਿਹਾ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇ ਕੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਜਮਹੂਰੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਅਸਲੀਅਤ ਕੁਝ ਵੱਖਰਾ ਹੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪੰਚ, ਸਰਪੰਚ ਹੋਣ ਜਾਂ ਫਿਰ ਬਲਾਕ ਸੰਮਤੀ ਜਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਮੈਂਬਰ ਔਰਤਾਂ, 99 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀਆਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਮਰਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਅੰਦਰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨਾ-ਬਰਾਬਰੀ ਵਾਲੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਰੂਪਮਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਪੰਚਾਇਤੀ ਅਦਾਰਿਆਂ ਅੰਦਰ ਆਜ਼ਾਦਾਨਾ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।

-ਮਹਿੰਦਰ ਕੌਰ ਢਿੱਲੋਂ
ਪ੍ਰਿੰ: ਦਸਮੇਸ਼ ਪਬਲਿਕ ਸੀ: ਸੈ: ਸਕੂਲ, ਬਿਲਾਸਪੁਰ (ਮੋਗਾ)।

ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ
ਕੁਝ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਇਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵੱਲੋਂ ਇਕ ਸੂਚੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੌ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦਾ ਨਾਂਅ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਰੀਅਰ ਲਈ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਬੜੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਕਹਿਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੌ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਕਿਧਰੇ ਵੀ ਨਾਂਅ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰੇਕ ਰਾਜ ਵਿਚ ਹੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਰਥਿਕ ਲਾਭ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਤੋਂ ਮੋਟੀਆਂ ਫੀਸਾਂ ਵਸੂਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿਚ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਂਚ-ਪੜਤਾਲ ਕਰੇ। ਸਰਕਾਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਇਹ ਫਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰੀ ਤਨਦੇਹੀ ਨਾਲ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਾਂਅ ਵੀ ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਸਕੇ।

-ਪ੍ਰਮੋਦ ਕੁਮਾਰ
ਲੈਕਚਰਾਰ, ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀ: ਸੈ: ਸਕੂਲ, ਕੱਟੂ (ਬਰਨਾਲਾ)।

2-4-2013

 ਬੁਰਾਈ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ

ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਦੇਸ਼ ਅੰਦਰ ਨਾਰੀ ਨਾਲ ਜਿਸਮਾਨੀ ਛੇੜਛਾੜ ਅਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸਭ ਲਈ ਗਹਿਰੀ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਬੁਰਾਈ ਦੇ ਵਧਣ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਏ ਬਿਨਾਂ ਉਸ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਕਰਨਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ। ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਇਕ ਬੁਰਾਈ ਦੂਸਰੀ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਨਸ਼ੇ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਚੋਰੀ, ਡਾਕੇ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨ ਤੱਕ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਵਿਦਵਾਨ ਦਾ ਕਥਨ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਬੁਰਾਈ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਤਿੰਨ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਲੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਉਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਦੂਸਰਾ ਉਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਤੀਸਰਾ ਉਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਨਫ਼ਰਤ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਬੁਰਾਈ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਸੰਘਰਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਆਵਾਜ਼ ਵੀ ਬੁਲੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਤਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਉਸ ਪ੍ਰਤੀ ਨਫ਼ਰਤ ਤਾਂ ਕਰ ਹੀ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਲੋਕ-ਮਨਾਂ ਅੰਦਰ ਕਿਸੇ ਬੁਰਾਈ ਲਈ ਨਫ਼ਰਤ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦੇਣਾ ਵੀ ਉਸ ਬੁਰਾਈ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿਚ ਸਹਾਈ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

-ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਝੋਜੜ
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਚਹਿਰੀਆਂ, ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ।

ਵਿਰਾਸਤੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ

ਪਟਿਆਲਾ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਤੋਂ ਬਿੜਕ ਲੱਗੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਰਕਾਰ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਤਕਰੀਬਨ 130 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਬਾਰਾਦਰੀ ਇਮਾਰਤ ਅਤੇ 109 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਕੇਂਦਰੀ ਜੇਲ ਆਦਿ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਦੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ ਘੜ ਕੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਉਲੀਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਸ਼ੋਭਾ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਹਰ ਹਾਲ ਵਿਚ ਸੰਭਾਲੀਆਂ ਜਾਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਾਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਪਟਿਆਲੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸ਼ਾਹੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਫਰੀਦਕੋਟ, ਨਾਭਾ, ਬਠਿੰਡਾ, ਕਪੂਰਥਲਾ, ਬੱਸੀਆਂ (ਲੁਧਿਆਣਾ), ਬਡਰੁੱਖਾਂ (ਸੰਗਰੂਰ) ਆਦਿ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ ਪਿੰਡਾਂ, ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿਚ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਪੱਖੋਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਕਦੇ ਵੀ ਦਮ ਤੋੜ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਕੇ ਸਮੂਹ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਦਿਲ ਜਿੱਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

-ਤਰਸੇਮ ਮਹਿਤੋ
ਪਿੰਡ ਬਈਏਵਾਲ (ਸੰਗਰੂਰ)।

ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ

ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਸਭ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਜੀਵਨ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਜੋ ਕਦੇ ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਸੀ, ਅੱਜ ਪਾਣੀ ਲਈ ਤਰਸ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਬਹੁਤ ਡੂੰਘਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਡੂੰਘੇ ਬੋਰ ਕਰਾਉਣਾ ਹਰੇਕ ਲਈ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਅਫ਼ਸੋਸ ਅਸੀਂ ਅਜੇ ਵੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਪਾਣੀ ਅੱਜ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਥਾਂ 'ਤੇ ਲੱਗੀਆਂ ਟੂਟੀਆਂ, ਘਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਟੈਂਕੀਆਂ 'ਚੋਂ ਓਵਰ ਫਲੋ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਗੱਡੀਆਂ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਹੋਰ ਵੀ ਲੋੜ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਿੰਨੀ ਹੈਰਾਨੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਬੰਦ ਬੋਤਲਾਂ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੀ ਹਾਲ ਹੋਵੇਗਾ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿਚ। ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਨਾ ਕਰੋ। ਇਸ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰੋ। ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਟੂਟੀਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਮੀਟਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੀਟਰ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਤਾਂ ਜੋ ਹਰੇਕ ਪਾਣੀ ਵਰਤਣ ਸਮੇਂ ਸੋਚੇ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਲਈ ਵਾਟਰ ਟਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਤਾਂ ਕਿ ਪਾਣੀ ਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤੋਂ ਅਮਲ ਵਿਚ ਲਿਆਂਦੀ ਜਾ ਸਕੇ।

-ਜਸਦੀਪ ਸਿੰਘ ਖੰਨਾ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨਗਰ, ਖੰਨਾ।






Website & Contents Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust, 2002-2018.
Ajit Newspapers & Broadcasts are Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust.
The Ajit logo is Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust, 1984.
All rights reserved. Copyright materials belonging to the Trust may not in whole or in part be produced, reproduced, published, rebroadcast, modified, translated, converted, performed, adapted,communicated by electromagnetic or optical means or exhibited without the prior written consent of the Trust. Powered by REFLEX